wit วุฒิไกรเกรียง

วัยรุ่นล้มละลาย

2010-06-17T01:40:00.000-07:00

“ล้มละลาย! ไม่เห็นจะเกี่ยวกับวัยรุ่นเลย” นี่อาจเป็นความรู้สึกแรกที่เกิดขึ้นเมื่ออ่านชื่อเรื่องนี้ก็เป็นได้ ใครๆก็มักคิดว่าวัยหนุ่มสาวเป็นวัยแห่งการเริ่มต้น เป็นวัยแห่งการสร้างสรรค์ และมีเวลาอีกมากที่จะเรียนรู้ชีวิต เชื่อเถอะครับว่าทีแรกผมเองก็ไม่ได้เห็นต่างไปจากทุกท่านนักหรอก แต่ไม่แน่ว่าเมื่ออ่านจนจบแล้วท่านอาจเริ่มเห็นด้วยกับผมขึ้นมาบ้าง

เรามักใช้คำว่า “ล้มละลาย” กับคนที่มีหนี้สินมากจนรับผิดชอบไม่ไหว แม้แต่ในพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถานก็ให้ความหมายที่คล้ายๆกันคือ “สิ้นเนื้อประดาตัว หมดทรัพย์สมบัติของตัวฯ” เพราะเรามักพูดถึงการล้มละลายในแง่ทรัพย์สินเงินทอง แต่การล้มละลายในวัยรุ่นเป็นสิ่งที่แตกต่างออกไป การล้มละลายที่สำคัญในชีวิตของเยาวชน เป็นการล้มละลายเรื่องเวลานั่นเอง

ผมเคยได้ฟังอาจารย์สตีเฟ่น เหลียงพูดถึงเรื่องเวลาไว้อย่างน่าสนใจ ลองคิดตามนะครับว่าถ้าเรามีรายได้ 1,440 บาทต่อวัน(43,200/เดือน) เราจะบริหารการใช้เงินของเราอย่างไร บางคนอาจเอาไปซื้อเสื้อผ้าสวยๆสักชุด แต่บางคนกลับเลือกออมไว้และใช้เฉพาะเท่าที่จำเป็น บางคนนำไปลงทุนให้เกิดกำไรก็มี เริ่มสงสัยแล้วใช่มั้ยว่ามันเกี่ยวกับเวลายังไง? เกี่ยวข้องอย่างมากครับ! ท่านทราบไหมครับว่าเราทุกคนมี 1,440 นาที/วัน เท่าๆกัน วิธีการใช้เวลานี่เองที่ทำให้วัยรุ่นสามารถกลายเป็นคนล้มละลายได้

จอร์จ ซานตายานา กล่าวว่า “บุคคลซึ่งไม่ยอมเรียนรู้จากประวัติศาสตร์ เขาผู้นั้นก็กำลังเรียนรู้ที่จะผิดซ้ำรอยเดิม” ถ้าเราจะเรียนรู้เรื่องล้มละลายย่อมต้องเรียนรู้จากคนล้มละลาย คนกลุ่มหนึ่งที่ล้มละลายทางเวลามากที่สุดก็คือ “กลุ่มเสพติดไซเบอร์” เด็กกลุ่มนี้จะเริ่มจากการใช้เวลากับอินเทอร์เน็ตอย่างมาก บางคนเล่นเกมออนไลน์วันละ 5-6 ชั่วโมง บางคนก็แชทได้ทั้งคืน จากนอนน้อยและมีเวลาเรียนน้อยก็เริ่มไม่นอนและไม่ยอมไปโรงเรียน น้องนิ(นามสมมติ)เป็นวัยรุ่นคนหนึ่งที่มีปัญหานี้ ตอนที่ผมเข้าไปให้การช่วยเหลือ น้องนิไม่ได้นอนมากกว่า 10 วันแล้ว บางทีจะเห็นใจลอยแล้วก็หลับในทั้งๆที่กำลังนั่งคุยกันอยู่ เมื่อคุยกันผมจึงทราบว่าน้องนิไม่ได้ออกจากบ้านของตัวเองมานานกว่า 3เดือนแล้ว

ในประเทศญี่ปุ่นมีเด็กกลุ่มหนึ่งถูกเรียกว่า “ฮิคิโคโมริ”(วิชาการ.คอม) มีความหมายถึง เด็กที่แยกตัวออกจากสังคม เก็บตัวอยู่เฉพาะในห้องส่วนตัว หรือในบ้านเป็นแรมเดือนหรือหลายปี เด็กเหล่านี้ใช้1,440 นาทีของทุกวันกับโทรทัศน์ หรืออินเทอร์เน็ต จะมีบ้างที่กลางดึกลุกมาหาอะไรทาน หรือบางครั้งถ้าร่างกายไม่ไหวก็จะหลับไปเป็นวันๆ เด็กบางคนหลังจากขังตัวเองมาเป็นเวลา 10-15 ปี จนพ่อแม่ตายจากไป ก็มักจะฆ่าตัวตายเพราะไม่สามารถดูแลตัวเองได้

เวลา 10 ปีคิดเป็น 5,256,000 นาที ถ้าเป็นเงินทองก็นับว่ามากพอดู แต่วัยรุ่นหลายคนก็ใช้มันไปอย่างไร้คุณค่า ลองมองที่กระจกแล้วมองรอบๆตัวดูสิครับว่า ตัวเราเองและเพื่อนๆของเราใช้ 1,440 นาทีนี้อย่างไร ถ้ารู้สึกว่าตัวเองชักจะเริ่มมีปัญหาและส่อเค้าว่าอาจจะพาตัวเองไปสู่การล้มละลายแล้วล่ะก็ ผมจะให้สูตรเริ่มต้นในการใช้เวลา ซึ่งเมื่อน้องเชี่ยวชาญแล้วก็สามารถไปปรับปรุงวิธีการให้ดียิ่งขึ้นไปมากกว่านี้ได้ สูตรนี้ก็คือ 30:30:30:10

30แรกสำหรับการออม หมายถึงการพักผ่อน ซึ่งผมถูกสอนมาตั้งแต่เด็กว่า “การนอนคือการพักผ่อนที่ดีที่สุด” นั่นเป็นความจริง ดังนั้นอาจไม่ฉลาดนักที่เรามีสิ่งที่จะดึงความสนใจจากการพักผ่อนในห้องนอนของพวกเรา เช่น โทรทัศน์ คอมพิวเตอร์ ฯ เว้นเสียแต่ว่าเรามีวินัยส่วนตัวที่ดีเลิศ ปัญหาที่มักเกิดขึ้นก็คือเรามักจะนอนหลับน้อยหรือมากเกินไป เริ่มตั้งแต่วันนี้แล้วมันจะกลายเป็นนิสัยที่ดีของเราในวันข้างหน้า (สำหรับเรื่องนี้ผมยกย่องอาชีพ หมอกับพยาบาลมากเพราะสามารถปรับเปลี่ยนเวลานอนของตัวเองได้อย่างอัศจรรย์ แต่ถ้าคุณไม่ใช่คนที่มีอาชีพนี้ก็ขอให้นอนให้เป็นเวลาเถอะครับ)

30ที่สองสำหรับสิ่งที่จำเป็นและสำคัญในชีวิต เช่น การเรียน การอ่าน การอธิษฐาน การเรียนรู้สิ่งใหม่ และการช่วยเหลือผู้อื่น

ส่วน 30 สุดท้ายสำหรับเพื่อน ครอบครัว และความสนุกสนานในชีวิต แต่เราจะได้กำไรมากขึ้นถ้าสิ่งที่เราเห็นว่าจำเป็นนั้นตรงกันกับสิ่งที่เราชอบและสนุกสนานเพราะคุณจะมีมากถึง 60 ทีเดียว คนที่ร่ำรวยเวลาส่วนใหญ่จึงมักเป็นคนที่มีความรักและสนุกสนานกับงานและการเรียนของตัวเอง

ส่วนอีก 10 สำหรับการเดินทางและค่าเสียเวลาอื่นๆ ซึ่งเราจะพบว่าเรามีอยู่ราว 2 ชั่วโมงเศษๆ ดังนั้นถ้าใครพบว่าใช้เวลาในการเดินทางในแต่ละวันมากกว่านี้ คุณอาจเป็นคนหนึ่งที่กำลังขาดทุน ลองทบทวนว่าเราใช้เวลามากเกินไปเพราะอะไร บางทีคุณจะได้คำตอบและสามารถตัดสินใจเปลี่ยนแปลงอะไรบางอย่างที่ทำให้คุณภาพชีวิตดีขึ้น

การล้มละลายเรื่องเวลาน่ากลัวกว่าการล้มละลายเรื่องเงินทองก็เพราะมันทำให้ชีวิตเราในทุกๆเรื่องล้มละลายไปพร้อมๆกันได้ ผมเชื่อว่าวัยรุ่นทุกคนล้วนไม่อยากล้มละลายด้านเวลา พระเยซูเคยเตือนสาวกของท่านว่า “ท่านทั้งหลายจงเฝ้าระวังและอธิษฐาน” เพราะพระองค์ทรงให้สาวกเฝ้ารอพระองค์ แต่พวกเขากลับนอนหลับ คนที่ล้มละลายก็เหมือนคนที่ง่วงหลับอยู่เสมอจนไม่รู้ว่าเวลาผ่านไปนานเท่าใด พระเยซูกลับมาเห็นสาวกงีบหลับอยู่จึงตรัสว่า “ท่านจะนอนต่อไปให้หายเหนื่อยอีกหรือ เวลามาใกล้แล้ว” เวลาเดินอยู่ตลอดเวลานะครับ แล้วตอนนี้พวกเราทำอะไรอยู่?

ร้อนอะไรนักหนา

2010-02-07T21:55:00.000-08:00

อากาศร้อนตลอดคืนทำให้ผมแทบนอนไม่หลับ กว่าจะได้นอนก็เกือบตีสี่แล้ว ไม่ใช่เพราะอากาศเย็นลงแต่อาจเป็นเพราะความอ่อนเพลีย ถึงแม้เหงื่อโทรมกายแต่เปลือกตาช่างหนักเหลือเกิน เวลานอนที่เหลืออยู่น้อยนิดทำให้ผมต้องรับวันใหม่ด้วยอาการหัวหนักอึ้ง เปลือกตาที่บวมฟ้องว่ามันยังไม่อิ่มจากการนิทรา ผสมกับเหงื่อที่ไหลท่วมตัวตั้งแต่หัวจรดเท้า ทำให้ผมรู้สึกเหนอะหนะไปทั้งตัว

พอเริ่มสร่างจากอาการเมาที่นอน ผมก็เริ่มเปิดปากบ่น "ร้อน" "ร้อนจัง" "ร้อนจังโว้ย" ยังกับว่าถ้าบ่นแล้วอากาศมันจะเย็นขึ้น อาการหงุดหงิดเรื่องอากาศทำให้ผมตาขวางอย่างกับหมาบ้า ยังดีที่ไม่ถึงกับน้ำลายฟูมปาก แม้มาถึงที่ทำงานผมก็ยังไม่หยุดบ่น "แอร์วันนี้เป็นอะไรโว้ย ทำไมมันถึงร้อนอย่างนี้" ว่าแล้วผมก็รีบเสียบปลั๊กต้มกาแฟดื่ม (ร้อนแล้วดันกินกาแฟร้อนอีก ถ้าจะบ้า)

ภาระกิจทำให้ผมมีอันต้องออกไปข้างนอกเพื่อหย่อนจดหมายลงตู้ให้ทัน 11 โมงเช้า เดินถือจดหมายไปก็บ่นไป "จะร้อนไปถึงไหนก้านนนนนน" พลันสายตาก็เหลือบไปเห็นอาม่าแก่ๆคนนึงกำลังเข็นรถเข็น จริงๆแล้วภาพคนเข็นรถเข็นก็เป็นภาพที่ผมเห็นจนชินตา แต่ที่สะดุดใจก็เพราะอาม่าคนนี้หลังแกค่อมมาก เวลาแกเข็นรถจึงมองทางลำบาก และแรงแกเราพอประเมินจากสายตาได้ว่าแกแรงไม่มากเลย รถเข็นจึงค่อยๆเคลื่อนไปอย่างเชื่องช้า ท่ามกลางแดดที่ร้อนจัดของเวลาใกล้เที่ยง ผมรู้สึกกับตัวเองทันทีว่าผมลำบากได้ไม่ถึงครึ่งของอาม่าคนนี้เลย จดหมายในมือของผมเบามากเมื่อเทียบกับรถเข็นของแก และผมก็เดินเร็วกว่าอาม่าคนนี้มาก เชื่อว่ากว่าแกจะเดินมาถึงตรงนี้คงต้องเดินตากแดดมาร่วมหลายสิบนาทีแล้ว

ไม่รู้ทำไมอาม่าคนนี้จึงทำให้ผมนึกถึงข้อพระคัมภีร์ที่ว่า

"ถ้าเจ้าวิ่งแข่งกับมนุษย์ และเขาทำให้เจ้าเหน็ดเหนื่อย
เจ้าจะแข่งกับม้าได้อย่างไร
และถ้าเจ้ายังล้มลงในแผ่นดินที่ปลอดภัย
เจ้าจะทำอย่างไรในดงลุ่มแม่น้ำจอร์แดน" (เยเรมีย์12:5)

ผมรู้ตัวแล้วว่าบ่นมากเกินไป แต่พระเจ้าก็ส่งบทเรียนดีๆมาเตือนผมจนได้ ขอบคุณครับ ต่อไปผมจะอดทนให้มากกว่านี้ น่าแปลกจริงๆทั้งๆที่ผมยังเหงื่อไหลไม่หยุด แต่ผมกลับรู้สึกว่าอากาศเย็นลงมากจริงๆ

วัยรุ่นใจยักษ์

2009-08-10T22:02:00.000-07:00

(บทความนี้ผมเขียนลงในหนังสือคริสตสายสัมพันธ์ของสมาคมพระคริสตธรรมไทยครับ)
ถ้ากำลังอยากอ่านเรื่องพฤติกรรมของวัยรุ่นที่โหดเหี้ยม ชอบสร้างปัญหา ผมคงทำให้ผิดหวังแล้วล่ะครับ แต่ถ้าท่านเป็นวัยรุ่น หรือมีวัยรุ่นที่ต้องดูแล ผมมีความจริงที่อยากเล่าสู่กันฟังว่ามียักษ์อยู่ในใจของวัยรุ่นจริงๆ ยักษ์ตนนี้ถ้าท่านไม่เข้าใจมันจะกลายเป็นเหมือนทศกัณฐ์ ที่สร้างความเดือดร้อนจนกลายเป็นสงครามเหมือนในวรรณคดีรามเกียรติ์ แต่หากท่านเข้าใจและใส่ใจอย่างถูกวิธี ยักษ์ตัวนี้จะทำให้วัยรุ่นเหมือนจินนี่ ที่สามารถให้พรวิเศษแก่ชีวิตคุณได้ทีเดียว
“อย่าให้ผู้ใดหมิ่นประมาทความหนุ่มแน่นของท่านแต่จงเป็นแบบอย่างแก่คนที่เชื่อทั้งปวงทั้งในทางวาจาและการประพฤติในความรักในความเชื่อและในความบริสุทธิ์” (1ทธ.4:12) เป็นพระคำที่อาจารย์เปาโลฝากไว้กับวัยรุ่นที่ชื่อทิโมธี ต้องยอมรับว่านี่เป็นเรื่องจริงที่เรามักได้ยินว่าคนอายุน้อยมักถูกสบประมาทว่าไม่สามารถสร้างความสำเร็จได้ คำดูถูกที่เรามักได้ยินบ่อยๆก็คือ “โธ่เอ๊ย พวกเด็กปากยังไม่สิ้นกลิ่นน้ำนม” “อายุแค่นี้จะทำอะไรเป็น” คำพูดหมิ่นประมาทเหล่านี้จะว่าไปก็พอมีสาเหตุที่ทำให้คิดอย่างนั้นได้ นั่นเพราะวัยนี้ยังมีการพัฒนาที่สมองส่วนหน้าไม่เต็มที่ ทำให้วัยรุ่นมีลักษณะนิสัยใจร้อนเมื่อเทียบกับวัยอื่นๆ เมื่อใจร้อนก็อาจไม่รอบคอบหรือมีเรื่องมีราวได้ง่าย อย่างที่เราเคยได้ยินว่าบางครั้งแค่มองหน้ากันแล้วไม่ถูกชะตา ก็ชักปืนขึ้นมายิงได้ง่ายๆ ข้อพระคำตอนนี้สะท้อนความเชื่อที่สังคมมีต่อวัยรุ่น และไม่เพียงแต่ในยุคอดีตเท่านั้นความเชื่อนี้ยังคงมีอยู่ในปัจจุบันด้วย
แต่สิ่งที่น่าสนใจก็คือ สิ่งที่วัยรุ่นทำได้ไม่เพียงแต่ไม่ให้ใครหมิ่นประมาท หรือดูถูกเท่านั้น แต่ยังสามารถเป็นแบบอย่างให้กับคนอื่นๆ ไม่ว่าจะอยู่ในช่วงวัยใดได้อีกด้วย และในทุกๆด้าน สิ่งนี้เป็นเรื่องที่เป็นจริงได้หากเรารู้เท่าทันและหมั่นฝึกฝนตัวเองอยู่เสมอ เพราะผมบอกแล้วว่าวัยรุ่นทุกคนมียักษ์อยู่ในตัวเอง ซึ่งหมายถึงพลังงานและทรัพยากรภายใน ลองคิดดูสิครับว่าวัยไหนที่มีเรี่ยวแรงมากที่สุด ขนาดที่ว่าอดนอนสามคืนก็ยังไหว(แต่ไม่แนะนำให้ทำนะครับ) วัยไหนที่มีทั้งความสามารถในการเรียนรู้แบบเด็กๆและความรับผิดชอบแบบผู้ใหญ่ผสมผสานกัน ถ้าจะเปรียบไปวัยรุ่นก็เหมือนรถยนต์ที่แรงม้ามากๆ วิ่งเร็ว แต่สิ่งที่ยากก็คือการควบคุมรถคันนี้ไม่ให้ตกไหล่ทางหรือพุ่งชนรถคันอื่นเสียก่อนที่จะถึงเส้นชัย ผมจึงอยากหยิบยกข้อคิดที่วัยรุ่นและผู้ที่ใกล้ชิดวัยรุ่นจะนำไปปรับใช้ได้
ในพระคัมภีร์ตอนนี้ได้เตือนให้เราเป็นแบบอย่างแก่คนอื่นใน 5ด้านด้วยกัน และด้านต่างๆนี้เองที่จะนำวัยรุ่นสู่ความเป็นเลิศ เป็นคนที่มีใจใหญ่ ใจยักษ์ในทางที่ดี ด้านแรกก็คือ “แบบอย่างในเรื่องคำพูด” มีสุภาษิตหนึ่งกล่าวว่า “คำตอบอ่อนหวานช่วยละลายความโกรธเกรี้ยวให้หายไปแต่คำกักขฬะเร้าโทสะ”(สภษ15:1) การจะทำได้เราจำเป็นต้องมีทัศนคติที่ถูกต้องในเรื่องนี้เสียก่อน นั่นเพราะมีวัยรุ่นจำนวนมากเชื่อว่าการพูดเพราะเป็นการแสดงถึงความไม่สนิทสนม คนที่สนิทกันควรพูด “กู มึง” หรือ “ข้า แก” หรือคำหยาบอื่นๆ แต่ถ้าเราลองย้อนคิดดูสักหน่อยเราก็จะพบว่าคนที่เกลียดกันทุกคนก็พูดคำหยาบเหล่านี้ แต่คนที่รักเราหลายคนไม่ได้พูดคำเหล่านี้เลย เช่น เวลาที่แม่แสดงความรักกับเรา แต่ถ้าแม่ด่าเราบางทีเราถึงจะได้ยินคำว่า “กู” ออกมาบ้างก็ได้ ในสุภาษิตไทยก็ยังมีคำว่า “สำเนียงส่อภาษา กิริยาส่อสกุล” ดังนั้นถ้าต้องการการยอมรับด้วยใจของคนอื่นสิ่งแรกที่เราต้องเอาชนะก็คือลิ้นของเรานั่นเอง
ประการที่สอง “แบบอย่างในเรื่องการกระทำ” คนที่คนรังเกียจและดูถูกมากที่สุดก็คือคนที่พูดอย่างทำอย่าง เหมือนคำพูดที่ว่า “การกระทำเสียงดังกว่าคำพูด” คำพูดที่ดีทำให้คนนิยมและนึกอยากฟังสิ่งที่เราพูด อยากติดตามดูชีวิตของเรา แต่สิ่งที่เราทำจะแยกแยะระหว่างเราว่าเป็นคนจริงใจ หรือคนหน้าซื่อใจคด ความเชื่อของชาวจีนบอกว่าคำพูดมีค่าเหมือนทองคำ เพราะในอดีตไม่มีการทำสัญญาค้าขาย ดังนั้นการตกลงด้วยวาจาจึงมีความศักดิ์สิทธิ์มาก คนที่พูอย่างทำอย่างสุดท้ายก็จะไม่มีใครอยากคบค้าสมาคมด้วย ยิ่งโกหกบ่อยเท่าไรคำพูดของคนผู้นั้นก็ยิ่งลดค่าของตัวเอง
ประการต่อมา “เป็นแบบอย่างในเรื่องความรัก” คนส่วนใหญ่มักมองว่าวัยรุ่นไม่เข้าใจความลึกซึ้งเรื่องความรัก อารมณ์ขึ้นๆลงๆ รักง่ายหน่ายเร็ว ซึ่งจะว่าไปแล้วไม่ก็ไม่ขึ้นอยู่กับวัยเสมอไป แต่ขึ้นอยู่กับทัศนคติของคนๆนั้นเองว่าเชื่ออย่างไร หากเราสังเกตจะพบว่าเรื่องหนึ่งซึ่งสร้างความด่างพร้อยให้กับคนๆหนึ่งได้มากที่สุดมักเป็นเรื่องความรัก เหมือนอย่างที่อดีตประธานาธิปดีสหรัฐฯ บิล คลินตัน เคยทำผิดพลาดกับลูวินสกี้ ยิ่งในสังคมตะวันออกอย่างประเทศไทย เรื่องชีวิตรักเป็นเรื่องที่สังคมให้ความสำคัญมาก ลองคิดเล่นๆว่าถ้าประเทศไทยมีการเลือกตั้งนายกรัฐมนตรี แล้วคุณต้องเลือกคนสองคนที่มีคุณสมบัติใกล้เคียงกัน คนนึงมีภรรยาเพียงคนเดียว แต่อีกคนมีภรรยาน้อยมากมาย คุณจะเลือกใครมาเป็นผู้นำประเทศ ในเรื่องนี้ผมอยากแนะนำให้เราระวังในการเลือกเสพสื่อต่างๆ เพราะมันจะกลายเป็นค่านิยมติดตัวเราได้ในอนาคต
ประการที่สี่ “เป็นแบบอย่างในเรื่องความเชื่อ” อะไรคือแก่นแท้ความเชื่อในชีวิตของเราสิ่งนั้นจะสะท้อนออกมาในการกระทำของเราด้วย เช่น ถ้าเราเชื่อว่า เงินคือพระเจ้า แม้เราจะพยายามซื่อสัตย์ แต่ความเชื่อนี้จะล่อใจเราให้คดโกง รวมไปถึงเลือกให้เกียรติเฉพาะคนที่มีฐานะดีเท่านั้น แต่หากเราเชื่อในคุณค่าของคนเราก็จะเป็นคนที่ให้เกียรติผู้อื่นโดยธรรมชาติ ดังนั้นจึงเป็นเรื่องสำคัญที่เราต้องสำรวจความเชื่อของเราเอง อีกเรื่องที่สำคัญไม่แพ้กันก็คือความเข้มแข็งในความเชื่อ ถ้าความเชื่อที่ถูกต้องเป็นเหมือนหางเสือของเรือแล้วละก็ ความเข้มแข็งในความเชื่อก็เหมือนกำลังของเครื่องยนต์ที่ทำให้เรือมุ่งไปในทิศทางทีถูกต้องได้อย่างรวดเร็ว วิธีง่ายๆที่จะสามารถรู้ว่าเรามีความเข้มแข็งในความเชื่อมากแค่ไหนก็คือ ถามตัวเองว่าเราเคยสงสัยความเชื่อของเราบ่อยครั้งแค่ไหน ทุกครั้งที่เราสงสัยเรามักจะช้าลงหรือหยุดทำในสิ่งที่เราควรทำ เช่นถ้าท่านมีคนรัก แต่ท่านอาจสงสัยว่าในอนาคตอีกสองปีท่านอาจเจอคนที่ดีกว่านี้ ทุกครั้งที่สงสัยความสัมพันธ์เรื่องความรักก็จะพลอยหยุดชะงักไปด้วย กลายเป็นคนครึ่งๆกลางๆ และไม่ทุ่มเท เพราะมัวแต่เชื่อว่าดอกไม้ที่สวนถัดไปจะสวยกว่านี้
ประการสุดท้าย “เป็นแบบอย่างในเรื่องความบริสุทธิ์” ในยุคปัจจุบันความโปร่งใสของบุคคลเป็นเรื่องที่เราให้ความสนใจกันมาก เป็นเรื่องที่เป็นไปได้ที่เราจะทำผิด แต่สิ่งที่ถูกก็คือเราควรจัดการกับสิ่งนั้น โดยการสารภาพผิด และตั้งใจจริงที่จะกลับตัวกลับใจ มิเช่นนั้นก็จะไม่ต่างอะไรกับที่เรากวาดเศษขยะไว้ใต้พรม แม้ท่านซ่อนขยะจากสายตาคนทั่วไปได้ ท่านก็ไม่อาจซ่อนกลิ่นขยะใต้พรมของท่านเองได้ ความผิดที่ถูกซ่อนไว้เป็นเหมือนฝันร้ายที่จะตามหลอกหลอนยามหลับ และความกังวลที่รบกวนยามตื่น วัยรุ่นแม้จะยังเด็ก แต่ถ้าเป็นคนที่กล้าทำกล้ารับก็ย่อมได้รับคำยกย่องว่าเป็นคนจริงคนหนึ่ง
ถ้าเราสามารถดูแลความเป็นเลิศทั้งห้าประการในชีวิตได้ รถยนต์แรงม้าสูงของวัยรุ่นก็จะกลายผู้นำตัวจริงในสนามแข่งแห่งชีวิต สุดท้ายผมอยากแนะนำให้อ่านพระธรรมสุภาษิตในพระคัมภีร์ไบเบิ้ล เพราะจะเป็นแนวทางเชิงปฏิบัติที่ช่วยเสริมความเป็นเลิศทั้งห้าประการให้เป็นจริงได้ในชีวิตวัยรุ่น ขอพระเจ้าอวยพรครับ

เพิ่งจะเข้าใจ

2009-02-17T20:59:00.000-08:00

ตอนที่ผมเข้ามาที่คริสตจักรสาธรใหม่ๆ ผมรู้สึกตื่นเต้นมาก เวลาที่เราได้รู้จักกับพระเจ้าความรู้สึกอยากจะรับใช้ก็พลุ่งพล่าน อยากทำๆๆๆ ไม่รู้จักเหน็ดเหนื่อย แต่ยิ่งอยู่นานเข้า ยิ่งได้รับใช้มากเข้า ผมก็ยิ่งรับรู้ปัญหาภายในคริสตจักรมาก บางครั้งยอมรับว่าไม่เข้าใจ จนบางทีผมรู้สึกเหนื่อยหน่ายใจไปเลยก็มี

ผมสับสนตัวเองว่า ทำไมยิ่งรับใช้ยิ่งเหนื่อย แต่ผมเพิ่งได้เข้าใจว่า ผมไม่สามารถรับใช้พระเจ้าได้ถ้าผมไม่มีความสัมพันธ์กับพระองค์ ดังนั้นที่ผมทำจึงไม่ต่างอะไรกับการตรากตรำทำงาน และนั่นไม่ใช่การรับใช้

ผมไม่เข้าใจว่าทำไมผมจึงรู้สึกว่าในคริสตจักรมีแต่ปัญหาที่มาจากคน แต่ผมเพิ่งเข้าใจว่า คนที่มีปัญหามากที่สุดนั้นเป็นพรกับผมมากที่สุดด้วย เพราะผมไม่มีทางทราบว่าตนเองมีผลพระวิญญาณเติบโตแค่ไหน ถ้าไม่ได้อยู่กับคน

ผมตั้งคำถามกับพระเจ้าว่าทำไมพระองค์ส่งคนๆนี้มาที่คริสตจักรของเรา พระองค์รู้ไหมว่าเขาร้ายกาจขนาดไหน แต่ผมเพิ่งเข้าใจว่าตัวผมเองเต็มไปด้วยความเกลียดชัง และมีแต่ความหยิ่งผยองที่คิดว่าตัวเองดีกว่า แท้จริงแล้วผมเองนี่แหละที่ได้รับพระเมตตาจากพระเจ้าให้ผมได้มาอยู่ที่คริสตจักรสาธรแห่งนี้

ผมเคยดูถูกความรู้ทางพระคัมภีร์ของคนในคริสตจักร และไม่เข้าใจว่าทำไมพวกเขาจึงไม่ใฝ่หาความรู้ทางพระคัมภีร์ แต่ผมเพิ่งเข้าใจว่าถ้าผมมีแต่ความรู้แต่ไม่รู้จักพระเจ้า ผมก็เป็นแค่คนอวดดี ที่คิดว่าตัวเองอยู่สูงกว่าคนอื่น

ผมเคยคิดว่าถ้าผมย้ายจากคริสตจักรสาธรไปอยู่ที่อื่น ผมคงมีความสุขมากกว่านี้ แต่ผมเพิ่งเข้าใจว่าความสุขและสันติสุขแท้มาจากพระเจ้าและเริ่มต้นที่หัวใจของผมเอง สภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนไปเป็นแค่เปลือกนอกของความสุข ผมต่างหากที่ต้องเปลี่ยนตัวเองก่อน

ผมเคยรู้สึกว่าตัวเองโง่ที่ไม่แสวงหาความร่ำรวย ไม่ทำงานพิเศษในวันหยุดเพื่อหารายได้เพิ่ม ดูสิทุกวันนี้ผมยังลำบากและขาดความมั่นคงทางการเงิน แต่ผมเพิ่งเข้าใจว่าถ้าเรารักเงินทองเราจะฟูมฟักความชั่วร้ายในชีวิต ผมต้องขยันหมั่นเพียรในการหารายได้ แต่ผมต้องไม่รักมัน สิ่งที่ผมควรรักคือคน

ผมเคยคิดว่าผมเกิดมาอย่างไม่สมบูรณ์ ผมอยากสูงกว่านี้ รวยกว่านี้ มีคนนับหน้าถือตามากกว่านี้ แต่ผมเพิ่งเข้าใจว่าผมมีสมบูรณ์มากพอที่จะช่วยเหลือคนอื่น ผมสูงพอที่จะเอื้อมมือหยิบของที่เด็กๆหลายคนหยิบไม่ถึง ผมรวยพอที่จะเลี้ยงข้าวสักมื้อสองมื้อกับคนที่ไม่มีอะไรจะทาน และผมมีคนนับหน้าถือตามากพอที่เขาจะวางใจให้ผมสอนพระคำของพระเจ้าให้ เกียรติทั้งหมดเป็นของพระเจ้า ส่วนเราเป็นส่วนหนึ่งในกายของพระองค์ ผมจึงรู้สึกมีเกียรติไปด้วยเมื่อพ่อของเรา พระบิดา พระเยซูคริสต์ได้รับเกียรติของพระองค์

อยากขอบคุณพระเจ้า และขอบคุณคริสตจักรที่ยิ่งอยู่นานก็เพิ่งได้เข้าใจอะไรๆมากขึ้นๆทุกๆวัน

พระเจ้าอวยพร

คริสตมาสแห่งสันติสุข

2008-12-16T21:49:00.000-08:00

(บทความนี้ผมเขียนลงในพระคริสตธรรมประธีป)

คริสตมาสเป็นสัญลักษณ์แห่งความสุขและความรัก เป็นวันที่ในพระธรรมลูกาบันทึกว่าเหล่าทูตสวรรค์สรรเสริญพระเจ้าว่า “..ส่วนบนแผ่นดินโลก สันติสุขจงมีท่ามกลางมนุษย์ทั้งปวง ซึ่งพระองค์ทรงโปรดปรานนั้น” แต่สำหรับหลายคนคริสตมาสอาจกำลังกลับกลายเป็นวันแห่งความเหน็ดเหนื่อย เครียด แทบไม่ได้พักผ่อน และที่สำคัญความยุ่งยากเหล่านั้นได้พรากเอาความสุขไปจากจิตใจ ซึ่งทำให้เราพลาดหัวใจสำคัญของคริสตมาส นั่นคือ “สันติสุขท่ามกลางมนุษย์ทั้งปวง”
เราไม่อาจปฏิเสธได้ว่าในทุกๆปีเมื่อใกล้วันคริสตมาส บรรดาผู้รับใช้และสมาชิกคริสตจักรต่างก็สาละวนกับการเตรียมการเฉลิมฉลองรำลึกถึงการมาประสูติขององค์พระเยซูคริสต์ ยิ่งคนร่วมจัดงานมีน้อยก็ยิ่งเหนื่อยมาก บรรดาคนที่มีความสามารถสูงและอาจเคยช่วยจัดงานเฉลิมฉลองมาตลอดทุกปีมักเป็นคนที่เหน็ดเหนื่อยที่สุด และถูกคาดหวังจากคริสตจักรว่าจะเป็นหัวเรี่ยวหัวแรงในการจัดงาน ที่จริงแล้วคนเหล่านี้ยังพบสถานการณ์คล้ายๆกันเมื่อ วันขอบคุณพระเจ้า วันอีสเตอร์ หรือวันครบรอบการสถาปนาคริสตจักร ฯลฯ อย่าเพิ่งเข้าใจผิดว่าผมกำลังมานั่งบ่นแทนพวกเขาเหล่านั้นนะครับ เพราะผมเชื่อเหลือเกินว่าเราต่างก็รับใช้พระเจ้าด้วยความเต็มใจ และเต็มตัว แต่กระนั้นก็ดีพระเจ้าได้ทรงสร้างสิ่งที่เป็นสัญญาณเตือนตัวเราทุกคนถึงการไม่มีสันติสุขนั่นก็คือ “ความเครียด” นั่นเอง
ความเครียดนั้นมีหลายระดับ ในทางจิตวิทยาเชื่อว่าความเครียดในระดับต่ำๆเป็นผลดี เพราะทำให้เราจริงจังมากขึ้นในการปฏิบัติงานให้ลุล่วง แต่ความเครียดในระดับกลางถึงสูงย่อมส่งผลร้ายกับเราทั้งร่างกายและจิตใจ ผมเชื่อว่าคนส่วนใหญ่ต่างรู้ว่าความเครียดเป็นสิ่งร้าย รู้ทั้งรู้แต่เราก็ยังเครียด
ความเครียดอาจเกิดจากการใช้ร่างกายหักโหมมากจนเกินไป ขาดการพักผ่อน ไม่มีเวลาดูแลใส่ใจเรื่องอาหารการกินที่เป็นประโยชน์ บางคนทานข้าวทั้งจานแค่ห้านาที เพราะต้องรีบกินรีบทำงาน โดยเฉพาะคนในเมืองใหญ่ที่ต้องเผชิญหน้ากับการจราจรที่เหมือนจลาจล ทำงานห่างจากบ้านแค่ 20 กิโลเมตร แต่ใช้เวลาเกือบ 2 ชั่วโมงในการเดินทาง เวลานอนแทบไม่พอ ดังนั้นจะมาเสียเวลากับการกินอาหารแต่ละมื้อยิ่งเป็นไปไม่ได้ และบ่อยครั้งที่ต้องนั่งทานข้าวไปพร้อมๆกับการประชุม
สาเหตุของความเครียดอีกประการหนึ่งก็คือสาเหตุทางจิตใจ ความวิตกกังวลเรื่องค่าใช้จ่ายแต่ละเดือน ความขัดแย้งกับเพื่อนร่วมงาน ความรักที่ไม่สมหวัง ล้วนทำให้เราเกิดความเครียดได้ทั้งนั้น ข่าวภาวะโลกร้อน น้ำจะท่วมกรุงเทพฯ ทำให้เราเครียดและวิตกกังวลเป็นอย่างมาก ยิ่งในปีนี้ประเทศไทยต้องเผชิญกับมรสุมความขัดแย้งทางความคิด วิกฤติการณ์ทางการเมืองเรื่อยมา จนทุกวันนี้ก็ยังไม่มีทีท่าว่าจะยุติลงง่ายๆ แม้แต่ผมซึ่งชอบข่าวการเมืองเป็นทุนเดิมยังรู้สึกเครียดไปกับข่าวคราวที่เกิดขึ้นจนบางครั้งแทบไม่อยากรับรู้ข่าวสาร และเมื่อเกิดความสูญเสีย พี่น้องชาวไทยต้องบาดเจ็บและล้มตายก็ยิ่งสร้างความหดหู่ใจและสร้างความเครียดแก่เรามาก ความขัดแย้งนี้มีอยู่ทั่วทุกสังคมไทย จากคนที่เคยคุยกันถูกคอกลายเป็นคนที่มองหน้ากันไม่ติด ผมเห็นด้วยว่าเราคงอดไม่ได้ที่จะรู้สึกเสียใจไปกับการสูญเสีย และเราจำเป็นต้องติดตามข่าวสารอย่างใกล้ ทั้งเพื่ออธิษฐานทั้งเพื่อความเข้าใจที่ถูกต้อง และเพื่อเราจะสามารถทำบางสิ่งที่เป็นรูปธรรมในการแสดงจุดยืนที่ถูกต้อง แต่ผมไม่อยากให้เราคนไทยด้วยกันต้องมาเกลียดกันเองเพราะเรื่องนี้นะครับ โดยเฉพาะอย่างยิ่งหวังว่าจะไม่เกิดขึ้นในคริสตจักร ได้แต่หวังว่าความไม่ลงรอยทางความคิดนี้จะไม่มีอิทธิพลเหนือคริสตจักร จนกลายเป็นสองฝักสองฝ่ายดังเช่นสังคมภายนอก เพราะถ้าเป็นเช่นนั้นการเฉลิมฉลองและความร่วมไม้ร่วมมือในวันคริสตมาสคงเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นได้ยาก วิงวอนขอ “สันติสุข” ที่พระเจ้าทรงโปรดประทานแก่เราทั้งหลายมีอยู่ในท่ามกลางพี่น้องทุกคน
ผมจึงอยากเสนอแนวทางพื้นฐาน “3ส” เพื่อเป็นแนวทางป้องกันความเครียด ความกังวลใจให้อยู่ในระดับที่พอเหมาะ เพื่อคริสตมาสปีนี้จะเป็นคริสตมาสที่เกิดสันติสุขภายในใจของเรา
1. ส-สะบาโต ซึ่งไม่ได้หมายความแค่การไปคริสตจักรเพื่อนมัสการพระเจ้าเท่านั้น แต่ยังหมายความรวมถึงการหยุดพักการงานของเราทุกคนด้วย เรื่องพื้นฐานที่เรามักละเลยได้ง่ายๆนี้ทำให้บางคนไม่มีวันสะบาโตของตัวเอง แต่กลายเป็นวันสะบ้าโตแทน เพราะต้องทำแต่งาน ยิ่งถ้าเป็นคนที่มีบทบาทกับคริสตจักรมากๆ วันอาทิตย์มักจะเป็นวันที่เหนื่อยมากที่สุดของเขาด้วย จึงจำเป็นอย่างยิ่งที่เราต้องหาวันสำหรับหยุดพักผ่อนเพื่อเป็นสะบาโตของตนเองในแต่ละสัปดาห์ทำงานของเรา
2. ส-สัมพันธ์สนิท ไม่รู้ว่าผู้อ่านที่อายุยังน้อยจะเคยเห็นตะเกียงน้ำมันบ้างหรือไม่ ผมจำได้ว่าในสมัยที่ผมยังเด็กที่บ้านผมมีตะเกียงน้ำมันอยู่อันหนึ่งไว้ใช้จุดตอนที่ไฟฟ้าดับ ไส้ตะเกียงที่จุดแล้วอาจไม่ส่องสว่างมากนัก แต่สามารถส่องแสงเช่นนั้นได้ตลอดคืน ชีวิตคนเราก็เช่นกันหากเป็นเหมือนไม้ขีดไฟที่ลุกสุกสว่างเพียงชั่วครู่ ย่อมไม่สามารถนำทางแก่ชีวิตได้ แต่ต้องเป็นดังไส้ตะเกียงที่ด้านหนึ่งติดไฟและอีกด้านจมอยู่ในน้ำมัน การมีสัมพันธภาพกับพระเจ้าเป็นธรรมชาติของคริสเตียนที่เปรียบเหมือนไส้ตะเกียงในน้ำมัน เหมือนลูกที่คุยกับพ่อในทุกๆวัน จึงจะสามารถปรากฎแสงไฟหรือผลพระวิญญาณในชีวิตได้ คนที่ขาดสัมพันธที่แนบสนิทกับพระเจ้า ไม่สามารถที่จะเข้าใจถึงความรัก และความไว้วางใจในพระองค์ได้ เปรียบเหมือนตะเกียงที่ดี จึงไม่ใช่แค่มีไส้ตะเกียงยาวหรือสั้นเท่านั้น แต่อยู่ที่มีน้ำมันในตะเกียงเพียงพอหรือไม่
3. ส-สมดุล ผมยอมรับว่าเมื่อผมมีโอกาสต้อนรับพระเจ้า ผมรู้สึกอยากรับใช้พระเจ้ามาก ซึ่งนั่นก็เป็นเรื่องดี แต่หากความอยากนั้นตั้งอยู่ความไม่พอดี ชีวิตก็จะไม่สมดุล ผมเองก็เคยผ่านห้วงเวลาเหล่านั้น เมื่อตั้งใจรับใช้พระเจ้ามากจนจัดลำดับความสำคัญไม่ถูกแทนที่จะได้รับใช้พระองค์จริงๆกับกลายเป็นว่าผมรับใช้งานเหล่านั้นเสียมากกว่า ผลร้ายก็คือความสนุกสนานและความชื่นใจที่เคยได้รับจากการรับใช้หายไป เหลือเพียงความเหนื่อยอ่อน และอารมณ์ที่เกรี้ยวกราด ทุกวันนี้ผมเข้าใจมากขึ้นว่าคนเราไม่ควรสวมหมวก(ตำแหน่ง)เกินความพอดี เราจำเป็นต้องแบ่งเวลาให้กับทั้งงานรับใช้ และการใช้เวลากับครอบครัวและเพื่อนๆ และมีเวลาให้ตัวเองและการพักผ่อนบ้าง คำว่าสมดุลของแต่ละคนอาจมีความแตกต่างกัน แต่สิ่งที่เหมือนกันก็คือเราต้องมีชีวิตทุกด้านเพื่อถวายเกียรติแก่พระเจ้าเสมอ
“..ส่วนบนแผ่นดินโลก สันติสุขจงมีท่ามกลางมนุษย์ทั้งปวง ซึ่งพระองค์ทรงโปรดปรานนั้น” เป็นความปรารถนาที่เราหวังจะให้เกิดขึ้นในวันคริสตมาสที่จะมาถึงนี้ เพื่อเตือนเราในฐานะผู้เชื่อว่า เราคือพระบุตรของพระองค์ เราคือผลิตผลแห่งสันติสุขของวันคริสตมาส ดังนั้นทุกวันของเราจึงเป็นเหมือนคริสตมาสที่ส่งต่อความรักไปยังทุกคนในสังคม และทำให้เราเข้าใจถึงของขวัญที่พระองค์ทรงมอบให้ว่า “เรามอบสันติสุขไว้ให้แก่ท่านทั้งหลาย สันติสุขของเราที่ให้แก่ท่านนั้น เราให้ท่านไม่เหมือนโลกให้ อย่าให้ใจของท่านวิตก และอย่ากลัวเลย” (ยอห์น 14 ข้อ 27) ขอพระเจ้าอวยพรทุกท่านครับ

ฆ่าตัวตายเป็นเรื่องป้องกันได้

2008-10-22T05:53:00.000-07:00

(บทความที่ผมเขียนลงในนิตยสาร Bridge ครับ)

มนุษย์เป็นสิ่งมีชีวิตที่พิเศษกว่าสิ่งมีชีวิตอื่นๆ ในทางบวก เราเชื่อว่ามนุษย์เป็นสิ่งมีชีวิตที่ประเสริฐ เพราะมีสติปัญญาสูง สามารถเรียนรู้และมีพัฒนาการ ทำให้มนุษย์มีอารยธรรม ประเพณี และประวัติศาสตร์ของตนเอง ส่วนในทางลบ มนุษย์เป็นสิ่งมีชีวิตเพียงอย่างเดียวที่สามารถคิดร้ายต่อตนเองโดยการ "ฆ่าตัวตาย" ได้
ในพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถานให้ความหมายคำว่า "ฆ่า" คือ การทำให้ตาย แต่ไม่ได้บันทึกความหมายของคำว่า "ฆ่าตัวตาย" เอาไว้ อาจเพราะเป็นคำที่มีความหมายอยู่ในตัวเองแล้วนั่นคือการทำให้ตนเองเสียชีวิตโดยเจตนา ดังนั้นเวลาที่เราพูดว่า "การสูบบุหรี่เป็นการฆ่าตัวตายแบบผ่อนส่ง" จึงเป็นเพียงการอุปมาหรือเปรียบเปรยเท่านั้น เพราะแม้ผู้ที่สูบบุหรี่จะรู้โทษของมันดี ก็คงไม่ได้มีเจตนาจะทำให้ตนเองตายเพราะบุหรี่ ดังนั้นคนที่ฆ่าตัวตายจึงมีความคาดหวังที่จะให้ตนเองเสียชีวิตในทันทีหรือมีกำหนดเวลาไว้แน่นอน
เราพบว่ามีการฆ่าตัวตายมาตั้งแต่สมัยโบราณ ซึ่งเดิมทีมีสาเหตุมาจากความเชื่อในเรื่องการปกป้องศักดิ์ศรีของตนเอง เช่น การฮาราคีรีของชาวญี่ปุ่นในสมัยซามูไร อีกเหตุผลเป็นการทำเพื่ออุดมการณ์ของกลุ่ม เช่น การระเบิดพลีชีพ และยุทธวิธีกามิกาเซ่ในสมัยสงครามโลก ในยุคสมัยปัจจุบันนั้นการฆ่าตัวตายส่วนใหญ่มีสาเหตุที่แตกต่างออกไป โดยมากเกิดจากความผิดหวังอย่างรุนแรงในชีวิต เช่น เป็นโรคร้ายแรง หรือผิดหวังจากความรัก เป็นต้น นอกจากนี้ยังพบองค์ประกอบของสาเหตุของการฆ่าตัวตายที่น่าสนใจ ยกตัวอย่างเช่นประเทศที่มีอัตราการฆ่าตัวตายมากกว่าหนึ่งแสนคนต่อปีมักเกิดในทวีปยุโรป(วิกิพิเดีย ,2008) เช่น ลิทัวเนีย , เบลารุส และรัสเซีย ส่วนในเอเชียมีเพียงประเทศญี่ปุ่น ประเทศที่มีอัตราการฆ่าตัวตายสูงรองลงมาคือประเทศในทวีปออสเตรเลีย และประเทศแถบอเมริกาเหนือ ส่วนในเอเชียมีประเทศจีนกับเกาหลีใต้ ส่วนประเทศที่มีรายงานการฆ่าตัวตายต่ำกว่าที่อื่นๆคือประเทศแถบแอฟริกา
เมื่อพิจารณาปรากฏการณ์ดังกล่าวเราพบว่ามีองค์ประกอบร่วมของประเทศที่มักพบการฆ่าตัวตายก็คือ มักเป็นประเทศที่มีอากาศหนาวเย็น มีกลางวันสั้นและกลางคืนที่ยาวนาน ทุกครั้งที่เข้าฤดูหนาวก็มักพบว่าอัตราของคนฆ่าตัวตายสูงขึ้น ทั้งนี้เพราะภูมิอากาศ และแสงสว่างมีความสัมพันธ์กับการทำงานของสารสื่อประสาทในสมองของเรา ดังนั้นคนที่มีความคิดอยากตายจึงไม่ควรอยู่ในบรรยากาศที่มืดและไม่มีแสงอาทิตย์ เพราะเป็นปัจจัยกระตุ้นให้เกิดความคิดและทำสำเร็จได้ง่ายขึ้น ฟังดูอาจเป็นเหมือนเรื่องตลกและอาจรู้สึกว่าเรื่องนี้คงไม่เกี่ยวกับคนไทย แต่จากรายงานปี2550ของโครงการผู้ที่เสี่ยงภัยต่อการฆ่าตัวตาย(suicidethai.com)พบว่า สามจังหวัดแรกในประเทศไทยที่มีอัตราการฆ่าตัวตายสูงที่สุดคือ ลำพูน , เชียงใหม่ และแม่ฮ่องสอน ซึ่งทั้งสามจังหวัดอยู่ในภาคเหนือของประเทศ แถบที่มีอากาศหนาวเย็นกว่าภาคอื่นๆ
อัตราการฆ่าตัวตายของไทยอยู่ในราว 5.77ต่อประชากรแสนคน(2549) จากสถิติเรามักพบว่าคนที่ไร้ญาติขาดมิตร และยังโสดมีโอกาสฆ่าตัวตายสูงกว่าโดยเฉพาะในผู้หญิง ดังนั้นเราจึงควรหมั่นสังเกตคนรอบข้างว่ามีใครหรือไม่ที่มักจะแยกตัวไปอยู่คนเดียวบ่อยๆ และมีใครบ้างหรือไม่ที่ขาดเพื่อน เพราะท่านสามารถช่วยเขาได้โดยการเข้าไปใช้เวลากับเขา ซึ่งบางทีท่านอาจไม่ต้องพูดอะไรมากเลย เพียงแต่แสดงความสนใจในสิ่งที่เขาพูดบ้างเท่านั้น แต่ในทางกลับกันเราก็สามารถทำให้เขาตัดสินใจทำร้ายตนเองได้ง่ายขึ้น จากการแสดงท่าทางรังเกียจ ไม่ใส่ใจ หรือทอดทิ้ง
นอกจากนี้เราพบว่าโรคซึมเศร้ามีความสัมพันธ์กับปัญหาการฆ่าตัวตายอย่างมาก อาจเป็นเพราะอาการจากโรคและวิธีดำเนินชีวิตของพวกเขาเอง จากประสบการณ์ทำงานกับคนที่มีความคิดฆ่าตัวตายในกรุงเทพฯมาเจ็ดปีผมพบลักษณะร่วมบางอย่างของคนที่มีปัญหาเหล่านั้น ซึ่งน่าจะใช้เป็นข้อสังเกตได้ คือ มักจะตื่นสายมากๆ กลางคืนนอนไม่หลับ หรือถ้าตื่นก็ไม่ลุกจากที่นอนได้เป็นเวลาหลายวัน มักชอบอยู่ในห้องที่ปิดม่านหนาๆทึบๆ มักใช้เวลากับโทรทัศน์หรือคอมพิวเตอร์อยู่ในห้อง เป็นเวลานาน มีปัญหาด้านการเรียน ถ้าเป็นผู้หญิงมักพบเรื่องการกรีดแขนหรือข้อมือ ส่วนผู้ชายมักมีปัญหาในการเข้าสังคม
แน่นอนว่าผมไม่ได้ต้องการให้ทุกคนย้ายมาอยู่เขตร้อนกันหมด เพราะนอกจากการย้ายบ้านจะเป็นเรื่องยุ่งยากมากแล้ว ปัจจัยเรื่องภูมิอากาศก็ไม่ใช่ปัจจัยหลัก แต่เป็นเพียงปัจจัยกระตุ้นให้เกิดความคิดในทางลบได้ง่ายขึ้น การแก้ไขคนที่มีความคิดอยากตายไม่ใช่เรื่องง่ายนัก เพราะต้องใช้ความอดทน ความรักอย่างมากในการให้ความช่วยเหลือ ดังนั้นการป้องกันก่อนปัญหาจะเกิดขึ้น น่าจะเป็นวิธีที่ดีกว่า คำถามก็คือเราควรจะป้องกันปัญหานี้อย่างไร ไม่ว่าจะเป็นการป้องกันที่ตนเองหรือป้องกันคนที่เรารักผมขอเสนอวัคซีนที่น่าจะสามารถป้องกันปัญหาฆ่าตัวตายอย่างได้ผล
วัคซีนแรกคือ การยอมรับทางจิตใจ คนทุกคนต่างต้องการการยอมรับ แต่เป็นเรื่องน่าแปลกที่เรามักใช้วัตถุสิ่งของ ระดับการศึกษาเป็นเกณฑ์การยอมรับ ดังนั้นในวันที่เราไม่หลงเหลือสิ่งเหล่านี้ย่อมทำให้เราอยากทำร้ายตนเองได้ การยอมรับที่สามารถเป็นวัคซีนป้องกันความคิดฆ่าตัวตายนั้นต้องเป็นการยอมรับทางจิตใจ เราสามารถสังเกตสิ่งนี้ได้จากครอบครัวที่อบอุ่น ซึ่งพ่อแม่ยอมรับลูกๆของตนแม้ว่าลูกอาจเรียนไม่เก่ง หรือความสัมพันธ์ที่มีต่อมิตรภาพอันแนบแน่น ที่แม้เพื่อนอาจไม่ใช่คนเด่นดัง และไม่มีผลประโยชน์ก็ยังคงได้รับการยอมรับในหมู่เพื่อนทุกคน การให้การยอมรับจากสถานภาพซึ่งไม่มีวันเปลี่ยนแปลงนี้เป็นยาที่ได้ผลอย่างวิเศษช่วยต่อต้านความคิดด้านลบต่างๆได้เป็นอย่างดี
วัคซีนตัวต่อมาคือ การใช้เวลาร่วม หลายครั้งที่คนเรารู้สึกเหงาได้แม้อยู่ท่ามกลางคนมากมาย นั่นเพราะเราไม่ได้ใช้เวลาร่วม แต่แค่อยู่ในสถานที่เดียวกัน การใช้เวลาร่วมไม่ได้หมายความว่าต้องพูดคุยกันตลอดเวลา แต่หมายถึงความรู้สึกสัมผัสว่าต่างอยู่ในขอบเขตความสนใจของอีกฝ่าย ความอบอุ่นจากการใช้เวลาร่วมจะช่วยละลายหัวใจแห่งความเหน็บหนาว จากความเงียบเหงาและอ้างว้าง การได้รู้ว่ามีใครคนหนึ่งเสมออยู่ใกล้ๆเราเป็นยาที่มีพลังอย่างมากในการเอาชนะความโศกเศร้า
วัคซีนสุดท้ายคือ การมองข้ามความต้องการของตนเอง ในทางจิตวิทยาเราพบว่าคนที่มีปัญหาทางจิตใจมักนำตัวเองมาเป็นศูนย์กลางและไม่สนใจว่าคนอื่นจะเดือดร้อนเพียงใดกับความต้องการของตน ซ้ำร้ายยังใช้นิสัยนี้เพื่อให้อีกฝ่ายพิสูจน์ความรักที่มีต่อตนเอง และเมื่อตนเองรับรู้ว่าความรักที่ได้ดูน้อยลงไปก็แทบจะไม่อยากมีชีวิตอยู่อีกต่อไป การมองข้ามความต้องการของตนไม่ได้หมายถึงการไม่รักตนเอง แต่หมายถึงการให้ความสนใจกับความต้องการของคนอื่นไม่ต่างจากตนเอง เหมือนคำสอนที่ว่า "รักเพื่อนบ้านเหมือนรักตนเอง" ยาชนิดนี้เป็นเหมือนท่อส่งถ่ายความรักที่ไม่ใช่การตามใจไปเสียทุกอย่าง แต่รู้สึกว่าเรื่องของคนที่อยู่ข้างๆเราเป็นเรื่องสำคัญสำหรับเราด้วย มีคำกล่าวว่าเมื่อเราอยู่ใกล้ใครเราก็จะเป็นเหมือนคนๆนั้น แน่นอนว่าความรักที่ไม่เห็นแก่ตัวนี้จะปลูกถ่ายจากหัวใจดวงหนึ่งไปยังอีกดวงหนึ่ง และแพร่พันธุ์เมล็ดแห่งความรักที่จะทำให้เราไม่สามารถคิดถึงเรื่องร้ายๆได้อีกเลย
นับเป็นข่าวดีที่เราสามารถค้นพบวัคซีนนี้ได้ไม่ยาก เพราะเรามีสิ่งนี้อยู่ในจิตใจของเราทุกคน แต่มีสิ่งหนึ่งที่เราต้องพึงระวังก็คือ การที่เราจะรวมวัคซีนสามชนิดนี้เข้าด้วยกันอย่างมีประสิทธิภาพนั้น เราจำเป็นต้องใช้สารละลายแห่งความเต็มใจ ช่วยในการผสม นั่นเพราะคนที่มีแนวโน้มจะมีความคิดทางลบเช่นนี้ มักจะไวต่อความรู้สึกทางลบและความไม่เต็มใจ ดังนั้นเมื่อจะใช้เวลากับคนที่เราอยากป้องกันความคิดฆ่าตัวตายแก่เขา จงแน่ใจว่าท่านพร้อมที่จะมอบเวลาอย่างยอมรับ โดยมองข้ามความต้องการของตนเองอย่างเต็มใจได้

เมื่อคิดจะขว้างก้อนหิน

2008-06-06T20:39:00.000-07:00

พิธีสมรสกำลังเริ่มต้นขึ้น เสียงเปียโนที่ขับกล่อมบรรยากาศแห่งความสุขของหญิงสาวกับชายหนุ่ม แต่ในมุมหนึ่งท่ามกลางพิธี มีเสียงแสดงความไม่เห็นด้วยหลายเสียงพูดถึงการที่อาจารย์ประจำคริสตจักรยอมให้จัดพิธีสมรสนี้ในคริสตจักรทั้งๆที่เจ้าสาวไม่ได้เป็นคริสเตียน.. อีกเรื่องหนึ่งเป็นเรื่องของชัย(นามสมมติ) สาวประเภทสองที่กลับใจใหม่ แต่ยังคงแต่งกายเป็นผู้หญิง ท่ามกลางความรู้สึกและสายตาของสมาชิกหลายคนที่แสดงความสงสัยว่าทำไมเรายอมให้เขาแต่งตัวแบบนี้เข้ามาในคริสตจักร
ไม่ทราบว่าท่านผู้อ่านเคยได้ยินเรื่องแบบนี้บ้างไหมครับ การที่ผมยกเอาตัวอย่างนี้ขึ้นมา ผมไม่ได้ต้องการจะยกประเด็นขึ้นมาตัดสินว่าสิ่งไหนถูก หรือสิ่งไหนผิดนะครับ แต่ทั้งสองตัวอย่างเป็นเรื่องจริงที่เกิดขึ้น ซึ่งในแต่ละคริสตจักรมีวิธีหาทางออกในเรื่องที่กล่าวมาแตกต่างกัน ผมมีโอกาสดีที่เคยได้พูดคุยกับหลายคนที่มีความเห็นแตกต่างกัน ทำให้เข้าใจว่าอะไรทำให้พวกเขาคิดเช่นนั้น คนที่คัดค้านการยอมรับรู้สึกว่าไม่ควรให้แบบอย่างที่ไม่เหมาะสมเกิดขึ้นในคริสตจักร เพราะนั่นจะทำให้เกิดการเอาอย่าง หรือเป็นการบอกอ้อมๆว่าคริสตจักรสนับสนุนสิ่งที่เกิดขึ้น ส่วนฝ่ายที่สนันบสนุนการยอมรับมองว่าควรให้โอกาสกับความผิดพลาดที่เกิดขึ้น มีใจกว้าง และให้อภัยได้ ซึ่งผมคิดว่าแต่ละคนก็มีเหตุผลที่น่าฟัง แต่ผู้ที่รับผลกระทบนี้มากที่สุดกลับไม่ใช่ผู้ที่มีความคิดเห็นแตกต่างกันเหล่านั้น แต่กลับเป็นอนุชนในคริสตจักรและคนที่เป็นผู้ถูกพูดถึง ทำไมจึงเป็นเช่นนั้น?
เด็กๆในคริสตจักร โดยเฉพาะในกลุ่มวัยรุ่น เฝ้าสังเกตปฏิกิริยาของผู้ใหญ่ในคริสตจักรที่มีต่อการตัดสินใจไม่ว่าปฏิเสธหรือยอมรับ เพราะเป็นสิ่งที่พวกเขาให้ความสนใจ และนั่นจะเป็นแบบอย่างที่เป็นมรดกทางความคิดให้กับพวกเขาในอนาคตได้ ดังนั้นทุกการตัดสินใจ เราควรให้ความสำคัญที่จะบอกถึงเหตุผลในการตัดสินใจนั้นต่อพวกเขาเท่าที่จะสามารถทำได้ โดยไม่ทำให้เจ้าของเรื่องต้องอับอายหรือได้รับความเสียหาย ส่วนผู้ที่เป็นเจ้าของเรื่อง ความรู้สึกที่ถูกปฏิเสธอาจเป็นยาพิษที่ค่อยๆกัดกร่อนชีวิต ซึ่งผมพบว่ามีคู่สมรสจำนวนไม่น้อยที่ถูกปฏิเสธการจัดพิธีในคริสตจักรได้หายไปจากคริสตจักร สาวประเภทสองที่ผมพูดถึงได้กลับไปใช้ชีวิตในความบาปเหมือนก่อนที่เขาเชื่อ เพราะทนไม่ได้ต่อสายตาที่วิพากษ์วิจารณ์ ที่ผมพูดอย่างนี้ไม่ได้หมายความว่าการตัดสินใจยอมรับทุกเรื่องที่เกิดขึ้นเป็นสิ่งที่ดีกว่า แต่หมายถึงการให้ความสำคัญ และคำนึงถึงความรู้สึกของคนทั้งสองกลุ่มนี้ให้มาก เป็นเรื่องที่เราไม่ควรละเลย
ในพระธรรมยอห์นบทที่8 พระเยซูคริสต์ได้ทรงให้แบบอย่างที่ดีแก่พวกเราในเรื่องนี้ ได้มีการบันทึกไว้ว่าพวกธรรมาจารย์และพวกฟาริสี ได้พาผู้หญิงที่ถูกจับฐานล่วงประเวณีมาพบพระเยซู ในขณะที่พระองค์กำลังเริ่มสั่งสอนต่อหน้าฝูงชน จากพระธรรมตอนนี้ในข้อ6ทำให้เราทราบว่าพวกเขาใช้ผู้หญิงคนนี้เป็นเครื่องมือที่จะหาเหตุเอาผิดกับพระเยซูคริสต์ ในพระธรรมเลวีนิติบทที่20 ข้อ 10 บันทึกว่า “ถ้าผู้ใดร่วมประเวณีกับภรรยาของเพื่อนบ้าน ให้ขว้างผู้ร่วมประเวณีทั้งชายและหญิงนั้นเสียให้ตาย” พวกเขาพยายามจะบีบให้พระเยซูตัดสินใจ พระองค์สามารถอ้างได้ว่าพวกเจ้าพามาแต่ผู้หญิง แต่ไม่ได้พาผู้ชายมาด้วย แต่พระองค์ไม่ได้ตรัสเช่นนั้นเลย พระองค์ตรัสแต่เพียงว่า “ผู้ใดในพวกท่านที่ไม่มีผิด ก็ให้ผู้นั้นเอาหินขว้างเขาก่อน” และอย่างที่เราทราบดีว่าพวกเขาจึงออกไปทีละคนจนไม่เหลือใครสักคนที่จะเอาหินขว้างผู้หญิงคนนั้นอีก นี่หมายความว่าพระเยซูมาลบล้างธรรมบัญญัติหรือไม่? ไม่ใช่เลย เพราะในพระธรรมมัทธิวบทที่ 5 ข้อที่ 17 พระองค์ได้ตรัสว่า “อย่าคิดว่าเรามาเลิกล้างธรรมบัญญัติและคำของผู้เผยพระวจนะ เรามิได้มาเลิกล้าง แต่มาทำให้สมบูรณ์ทุกประการ” เช่นเดียวกัน พระองค์ตรัสกับหญิงผู้ล่วงประเวณีว่า “เราก็ไม่เอาโทษเจ้าเหมือนกัน จงไปเถิดและอย่าทำผิดอีก” พระธรรมตอนนี้ได้สอนเราในเรื่องการตัดสินใจ ซึ่งผมเรียกว่าข้อคิด “การขว้างก้อนหิน” ซึ่งมีเรื่องที่เราสามารถเรียนรู้ได้สามประการ
ประการแรก “ใครมีสิทธิขว้างก้อนหิน” พระเยซูคริสต์ได้ตรัสว่า “ผู้ใดในพวกท่านที่ไม่มีผิด ก็ให้ผู้นั้นเอาหินขว้างเขาก่อน” ผมเองเป็นคนหนึ่งที่คิดว่าตัวเองไม่มีสิทธิในการขว้างก้อนหิน เพราะผมเป็นคนบาป และยังต้องการความช่วยเหลือจากพระองค์ทุกวัน เป็นเรื่องธรรมดาที่คนทั่วไปมักมองความผิดของผู้อื่นชัดเจนกว่าของตัวเอง ในพระธรรมมัธธิวบทที่7 ข้อ 3 กล่าวว่า “เหตุไฉนท่านมองผงที่ในตาพี่น้องของท่าน แต่ไม้ทั้งท่อนที่อยู่ในตาของท่าน ท่านก็ไม่รู้สึก” ทุกครั้งที่อยากขว้างก้อนหินแห่งการพิพากษาทุกคนจึงควรชักไม้ทั้งท่อนออกจากตาของตัวเองเสียก่อน แล้วท่านจึงจะสามารถเขี่ยผงจากตาของผู้อื่นได้ และเมื่อได้พิจารณาตัวเองต่อพระพักตร์พระเจ้าแล้วท่านจึงสามารถพิจารณาผู้อื่นได้อย่างเหมาะสม เมื่อนั้นเองท่านจะเป็นผู้ที่ยื่นก้อนหินให้กับพระเยซูคริสต์เจ้า เพราะมีแต่พระองค์เท่านั้นที่ไม่มีบาป
ประการที่สอง “ใครที่ควรถูกขว้างด้วยก้อนหิน” พระเยซูคริสต์ให้ความสำคัญในเรื่องการไม่ละเลยการประพฤติตนในทางธรรม และการเป็นแบบอย่างที่ดีต่อผู้อื่น คริสเตียนจึงต้องจริงจังกับเรื่องของความบาป และไม่ปล่อยให้มีการทำผิดเกิดขึ้นซ้ำแล้วซ้ำอีก แต่ “ความบาป” กับ “คนบาป” เป็นคนละความหมายกัน พระเยซูคริสต์ทรงรัก “คนบาป” แต่ทรงเกลียดชัง “ความบาป” ก้อนหินจึงสมควรถูกขว้างไปยังความบาปไม่ใช่คนบาป เมื่อมีการทำผิดเกิดขึ้นขอให้ทุกคนจริงจังในการช่วยให้พี่น้องของเรากลับใจใหม่ ด้วยการอธิษฐาน ด้วยการให้อภัย และด้วยการดูแลเอาใจใส่เพื่อป้องกันพี่น้องของเราจากความบาปที่เข้ามาโจมตี แน่นอนว่าเราจะไม่ทำเหมือนคนที่ปิดตาข้างหนึ่งไว้และทำเป็นไม่รับรู้ต่อความบาปของเขา แต่จำเป็นต้องเผชิญหน้ากับเขาด้วยความรัก และทำทุกวิถีทางที่จะนำเขากลับมาสู่ครอบครัวของพระเจ้า พระเยซูคริสต์ตรัสว่า “เราก็ไม่เอาโทษเจ้าเหมือนกัน จงไปเถิดและอย่าทำผิดอีก” การสำนึกผิดและการกลับใจใหม่จึงเป็นเหมือนก้อนหินที่ขว้างไปเพื่อช่วยคนบาปให้พ้นจากความบาปของเขาได้
ประการสุดท้าย “อะไรคือแรงจูงใจในการขว้างก้อนหิน” ในพระธรรม 1โครินธ์บทที่13 ข้อ 1-3 ความว่า “แม้ข้าพเจ้าพูดภาษาแปลกๆได้ เป็นภาษามนุษย์ก็ดี เป็นภาษาทูตสวรรค์ก็ดี แต่ไม่มีความรัก ข้าพเจ้าเป็นเหมือนฆ้องหรือฉาบที่กำลังส่งเสียง แม้ข้าพเจ้าจะเผยพระวจนะได้ และเข้าใจในความล้ำลึกทั้งปวงและมีความรู้ทั้งสิ้น และมีความเชื่อมากยิ่งที่สุดพอจะยกภูเขาไปได้ แต่ไม่มีความรัก ข้าพเจ้าก็ไม่มีค่าอะไรเลย แม้ข้าพเจ้าจะสละของสารพัดหรือยอมให้เอาตัวข้าพเจ้าไปเผาไฟเสีย แต่ไม่มีความรัก จะหาเป็นประโยชน์แก่ข้าพเจ้าไม่” ทั้งสามข้อสรุปเป็นข้อความสั้นๆได้ว่า เราจะล้มเหลวทุกอย่าง ถ้าสิ่งที่เราทำไม่ได้เริ่มต้นมาจาก “ความรัก” เมื่อพบว่าพี่น้องของเราทำในสิ่งที่ไม่ชอบในสายพระเนตรของพระเจ้า แรงจูงใจที่จะเผชิญหน้ากับพี่น้องคนนั้นต้องมาจากความรัก ถ้าไม่มีความรักทุกสิ่งที่พยายามทำก็ไร้ค่า เมื่ออ่าน1โครินธ์บทที่13 ในข้อ 4-7 แล้วจะสามารถเข้าใจชัดเจนขึ้นว่าด้วยความรักเราจะปฏิบัติตัวอย่างไรต่อพี่น้อง แน่นอนว่าเมื่อท่านเผชิญหน้ากับเพื่อนด้วยความรักท่านย่อมสามารถ “อดทนนาน” ซึ่งหมายถึง อด(ยอมทำแม้ต้องสูญเสียสิ่งที่เราต้องการ) ทน(ยอมทำแม้ต้องยอมรับในสิ่งที่ไม่ต้องการ) นาน(ไม่มีสิ้นสุด) นอกจากนี้เราต้องไม่ชื่นชมยินดีเมื่อมีการประพฤติผิด ซึ่งในทุกข้อจะนำมาซึ่งผลลัพธ์ที่ดีที่สุด แม้ว่าในระหว่างนั้นอาจถูกเข้าใจผิด และสูญเสียมิตรภาพ แต่หากแน่ใจว่าการกระทำนั้นมาจากความรัก นั่นย่อมเป็นแรงจูงใจที่ดีที่สุดอย่างแน่นอน
การตัดสินใจอนุญาตหรือไม่อนุญาตในการจัดพิธีสมรสต่อกรณีต่างๆนั้นเป็นเรื่องที่ยากสำหรับผู้ที่เป็นศิษยาภิบาล และผู้นำในคริสตจักร ไม่ว่าจะตัดสินใจอย่างไรลงไปก็ตาม ก็ยังคงมีผู้ที่ไม่เห็นด้วยอย่างแน่นอน ผมอยากหนุนใจท่านมีกำลังใจในการรับใช้ต่อไป และขอให้ท่านมีใจกรุณาในการอธิบายต่อผู้ที่ไม่เข้าใจและสงสัยด้วย ส่วนผู้ที่ไม่เห็นด้วยกับการตัดสินใจนั้นผมเองก็อยากหนุนใจให้ท่านได้เข้าไปพูดคุยซักถามว่าผู้นำของเรามีเหตุผลอย่างไร ขออย่าให้เรานำเรื่องนี้ไปพูดกันเองปากต่อปากเลย เพราะนั่นอาจหมายถึงท่านกำลังขว้างหินใส่พี่น้องของท่านอยู่ก็ได้
สุดท้ายผมอยากจะฝากให้ท่านได้ทบทวนทุกๆการตัดสินใจให้เป็นไปตามน้ำพระทัยของพระเจ้า และมาจากความรัก เพราะมีคนจำนวนมากจริงๆที่มารากขมขื่นจากการถูกปฏิเสธ และรู้สึกว่าตนถูกขว้างก้อนหินจากพี่น้องในคริสตจักร ผู้เชื่อที่เคยเป็นหญิงขายบริการถูกลบหลู่ศักดิ์ศรี คนที่มีปัญหาเรื่องเอกลักษณ์ทางเพศถูกล้อเลียนเหมือนเรื่องสนุก คนที่ติดเหล้าถูกไล่ออกจากคริสตจักร คนป่วยทางจิตไม่ได้รับการต้อนรับ อย่าได้ปล่อยให้เรื่องนี้ผ่านไปเฉยๆนะครับ ขอให้เราดูแลพี่น้องของเรา โดยเฉพาะในเรื่องของความรู้สึกให้มาก มีผู้เชื่อใหม่หลายคนที่ต้องหลงกลับไปสู่โลกเก่าของตน เพียงเพราะขาดคนที่มาเข้าใจ แม้ว่าภายนอกของเขาอาจดูเฉยๆและไม่ถือสาต่อคำนินทา แต่ใจของพวกเขาชอกช้ำเหลือเกิน ดังนั้นถามตัวเองอีกครั้งเมื่อคิดจะขว้างหินว่า “ใครคือผู้ขว้าง ใครคือผู้สมควรถูกขว้าง และเราขว้างด้วยแรงจูงใจอะไร” ขอพระเจ้าอวยพรครับ

หนึ่งวันเพื่อนิรันดร์กาล

2008-04-10T23:15:00.000-07:00

“..เพียงหนึ่งวันนี้ได้อยู่ใกล้ชิด ก็ดีกว่าพันวันในที่ใดๆ..” ท่อนหนึ่งของเนื้อเพลง ข้าจะรักและบูชา แตะต้องความรู้สึกของผมทุกครั้งที่ได้นมัสการด้วยบทเพลงนี้ แม้บุคคลในประวัติศาสตร์อย่าง “จิ๋นซีฮ่องเต้” ต้องการมีชีวิตที่เป็นอมตะ หรือดาราสาวอย่าง “มาริลีน มอนโร” ต้องการความอ่อนเยาว์ที่ไม่เสื่อมสลาย และดูเหมือนว่ามีคนมากมายแสวงหาเวลาบนโลกนี้สำหรับตัวเองให้ยาวนานที่สุด แต่เพราะอะไรบทเพลงนี้จึงว่า “หนึ่งวัน” ในพระนิเวศจึงดีกว่าพันวันในที่อื่นๆ
เมื่อเราอวยพรวันเกิดให้กับใครก็ตาม เรามักอวยพรให้เขามีอายุยืนยาว แต่ผมกลับเชื่อว่านั่นยังไม่ใช่พรที่ดีที่สุด การมีเวลาอยู่ในโลกนี้มากกว่าคนอื่นไม่ได้ทำให้เราอิ่มใจ และเกิดสันติสุขเลย หากเราไม่ได้ใช้เวลาของเรากับคนที่เรารักและอยากใกล้ชิดมากที่สุด ดังนั้นสิ่งสำคัญจึงไม่ใช่ว่าเรามีเวลามากหรือน้อย แต่คือ การที่เราใช้เวลานั้นกับใครมากกว่า
อาจมีคนที่เรารักมากมาย แต่ใครคือผู้ที่เราจะยอมแลกเวลาทั้งหมดในชีวิตเพื่อจะได้อยู่กับเขาผู้นั้นเพียง “หนึ่งวัน” ผู้นั้นก็คือบุคคลที่ยอมแลกเอาทั้งเกียรติและศักดิ์ศรี หรือแม้แต่ชีวิตเพื่อจะได้เรามา พระเยซูคริสต์คือผู้นั้นที่ทรงยอมสละพระองค์เองเพื่อเรา ไม้กางเขนแห่งการทรงไถ่คือสายใยที่เชื่อมการคืนดีระหว่างเรากับพระองค์ และคงไม่แปลกใช่ไหมครับที่ผมจะขอแลกเอาเวลาทั้งหมดเพื่ออยู่กับพระองค์ในทุกๆ วันของผม
วันนี้ของผม ทุกก้าวต่อก้าว วันต่อวันดำเนินไปกับพระองค์ เพื่อแน่ใจว่าวันนี้ผมมีพระองค์อยู่ด้วย แต่ข่าวดีก็คือพระองค์ไม่ได้ทรงไถ่เราเพียงเพื่ออยู่กับเราเพียง “หนึ่งวัน” เท่านั้น แต่เพื่อ“นิรันดร์กาล” กับพระองค์เสมอไป

ปล.บทความนี้เป็นบทความที่ผมเขียนขึ้นเมื่อไปอบรมการเขียนของสำนักพิมพ์กนกบรรณสารครับ

คุยเรื่องเพศกับวัยรุ่นในคริสตจักร

2008-03-06T09:22:00.001-08:00

ในอดีตมีข้อถกเถียงกันมากกว่าเราควรสอนเรื่องเพศศึกษาแก่เด็กวัยรุ่นหรือไม่ บ้างก็ว่าการสอนเรื่องนี้เป็นการกระตุ้นเด็กวัยรุ่นให้เกิดอารมณ์ทางเพศที่ไม่เหมาะสมก่อนวัยอันควร บ้างก็ว่าเป็นการชี้โพรงให้กระรอก แม้กระทั่งในคริสตจักรเองก็ยังมีข้อถกเถียงเช่นนี้บ้างเหมือนกัน บางคนมีทัศนคติว่าเราไม่ควรพูดถึงเรื่องเพศเลย ควรรอให้เด็กวัยรุ่นผ่านการสมรสแล้วพวกเขาก็จะเข้าใจไปเอง บางคนถึงกับรู้สึกว่าเรื่องเพศเป็นเรื่องของความบาปเลยทีเดียว เมื่อมีความคิดต่างๆเช่นนี้เกิดขึ้น หมายความว่าเราควรหลีกเลี่ยงที่จะพูดเรื่องเพศให้มากที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้เช่นนั้นหรือ? ผมมีความเห็นว่าเรากำลังตั้งคำถามผิด เพราะเรามีสมมติฐานที่ผิดมาตั้งแต่ต้น

สมมติฐานที่ว่าเรื่องเพศเป็นเรื่องของความบาปนั้นเป็นความเข้าใจผิด และอาจเป็นการมองเรื่องเพศในด้านเดียวมากเกินไป เราต้องไม่ลืมว่าเพศนั้นเป็นการทรงสร้างที่มาจากพระเจ้า ในปฐมกาลบทที่2 ข้อ 18 พระเจ้าตรัสว่า “ไม่ควรที่ชายผู้นี้จะอยู่คนเดียว เราจะสร้างคู่อุปถัมภ์ที่สมกับเขาขึ้น” การมีเพศสัมพันธ์เองก็เป็นพระพรจากพระเจ้าสำหรับคู่ชายหญิงผ่านการสมรส จริงอยู่ที่สังคมทุกวันนี้มีปัญหามากมายที่เกิดจากการมีเพศสัมพันธ์อย่างไม่เหมาะสม หรือใช้เพศไปในทางที่ผิด แต่นั่นก็ไม่ได้หมายความว่าเราควรจะเหมารวมว่าทุกเรื่องที่เกี่ยวกับเรื่องเพศเป็นสิ่งที่แย่หรือไม่ควรสอน

จากสถิติของศูนย์ให้คำปรึกษาสายด่วนวัยรุ่นพบว่า วัยรุ่น 14-25 ปี ผู้ใช้บริการมีปัญหาเกี่ยวกับเรื่องการตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์มากถึงร้อยละ 52 นอกจากนี้ปัญหาอื่นๆก็ยังเกี่ยวข้องกับเรื่องของการคุมกำเนิดและการมีเพศสัมพันธ์เป็นส่วนใหญ่ มีครั้งหนึ่งที่ผมต้องให้ความช่วยเหลือน้องผู้หญิงคนหนึ่งที่ตั้งครรภ์ได้ 5 เดือน ทั้งๆที่ตัวเองอายุเพียง 16 ปีเท่านั้น จากคำถามผ่านทางเว็บบอร์ดของwow-cool.com ก็ชี้ให้เห็นว่าเด็กวัยรุ่นไม่มีความเข้าใจถึงการปกป้องตัวเองในเรื่องเพศ หลายคนกลายเป็นคนที่เสพติดเรื่องเพศ หรือมีคู่นอนหลายคนทั้งที่ยังไม่ทำบัตรประชาชน สิ่งเหล่านี้เป็นภาพสะท้อนให้เราเห็นว่าเด็กวัยรุ่นจำนวนมากไม่ได้รับการอบรมให้เข้าใจในเรื่องเพศ ไม่เห็นคุณค่าของการสมรส และเราจำเป็นอย่างยิ่งที่ต้องให้ความช่วยเหลือ แต่หากเราสามารถที่จะป้องกันปัญหาเหล่านี้ได้ก่อนก็น่าจะเป็นสิ่งที่คุ้มค่ากว่ามิใช่หรือ

ย้อนกลับมาที่วัยรุ่นในคริสตจักรบ้าง คงต้องยอมรับว่าความรู้ความเข้าใจ และโอกาสในการจะเข้าถึงข้อมูลของเด็กวัยรุ่นในเมืองใหญ่มีมากกว่าเด็กวัยรุ่นในที่ห่างไกลตัวเมือง ผมเคยสอนนักศึกษาพระคริสตธรรมหลายคนที่เพิ่งมีโอกาสได้เข้ามาศึกษาในกรุงเทพฯ จึงทำให้ทราบว่ามีบางเรื่องที่พวกเขาไม่เคยทราบมาก่อนจริงๆ ในขณะที่วัยรุ่นในเมืองบางคนก็ดูจะรู้มากจนเกินไป คำถามก็คือเราควรจะคุยเรื่องเพศกับวัยรุ่นในคริสตจักรอย่างไร? ผมเองมีโอกาสบรรยาย หรือสัมมนาเชิงปฏิบัติการในเรื่องเพศมาหลายครั้ง รวมทั้งเข้ารับการอบรมจากผู้ทรงคุณวุฒิหลายท่าน จึงได้เห็นรูปแบบหลายอย่างที่น่าจะนำมาประยุกต์ใช้กับวัยรุ่นในคริสตจักรได้ ประการที่หนึ่ง เราต้องให้ความเข้าใจและทัศนคติที่ถูกต้องในเรื่องเพศแก่พวกเขา กล่าวคือเราชี้ให้พวกเขาได้เห็นว่าเพศเป็นสิ่งที่มีค่า เป็นสิ่งที่พระเจ้าทรงสร้าง และสอนให้ทราบถึงพระประสงค์ที่พระเจ้าทรงมีต่อบุตรของพระองค์ในเรื่องเพศ เพศไม่ใช่สิ่งที่สามารถใช้ได้พร่ำเพรื่ออย่างการจับมือทักทายที่เราสามารถมอบให้ได้กับทุกคน แต่เพศถูกสงวนไว้สำหรับบางคนและบางโอกาสเท่านั้น ดังนั้นเราไม่ควรเขินอายที่จะพูดถึงเรื่องเพศตามมุมมองจากพระคัมภีร์ เพราะเรื่องเพศเป็นเรื่องที่วัยรุ่นสนใจ เนื่องจากเป็นเรื่องที่มีความเกี่ยวข้องกับตัวเองอย่างมาก ทั้งเรื่องตามธรรมชาติ เช่น การมีประจำเดือนในเพศหญิง และการที่ผู้ชายมีเสียงแตกพร่าเมื่อเข้าวัยหนุ่ม หรือเรื่องเพศทางสังคม การพูดคุยและปฏิบัติตัวกับเพื่อนต่างเพศ เป็นต้น

ประการที่สองคือการไม่มองว่าเรื่องเพศเป็นเรื่องที่ผิดพลาดแล้วมีความร้ายแรงจนให้อภัยไม่ได้ แน่นอนว่าผมไม่ได้สนับสนุนให้เรามีเสรีภาพแบบผิดๆเกี่ยวกับเรื่องเพศ แต่บางครั้งเมื่อผมให้คำปรึกษากับน้องบางคนในคริสตจักร ผมกลับพบว่าคนรอบข้างหรือแม้กระทั่งคนที่ผิดพลาดในเรื่องเพศเอง มองว่าความผิดพลาดนี้กลายเป็นสิ่งที่เลวร้ายติดตัว หรือเกินกว่าจะให้อภัยได้ เราต้องไม่ลืมว่าพระเจ้าทรงสัตย์ซื่อและเที่ยงธรรม เมื่อเราสารภาพบาปของเราและกลับใจใหม่จริงๆ ไม่มีบาปผิดใดที่พระเจ้าจะไม่สามารถลบล้างได้ พระเจ้าให้อภัยแก่เราแล้ว เราควรเรียนรู้ที่จะให้อภัยตัวเองด้วย มีอยู่หลายครั้งที่ผมทำงานให้คำปรึกษากับผู้หญิงขายบริการทางเพศ พวกเธอมักรู้สึกว่าตัวเองไร้คุณค่าและคิดว่าคงไม่มีใครสามารถให้อภัยแก่พวกเธอได้ แม้แต่ในคริสตจักรเองบางครั้งเราก็พบว่าบางคนไม่สามารถยอมรับหญิงเหล่านี้ได้อย่างแท้จริง ผมเองอยากให้เราลองสำรวจความรู้สึกของท่านเองดูว่า หากมีผู้หญิงคริสเตียนสักคนที่ท่านมารู้ภายหลังว่าเธอเคยเป็นโสเภณีมาถึงสิบปี ท่านจะยังสามารถยอมรับเธอเป็นพี่น้อง และรักเธออย่างแท้จริงได้หรือ ผมทราบว่าแม้กระทั่งตัวเราเองเรื่องนี้ก็ยังเป็นเรื่องยาก แต่ขอพระเจ้าทรงโปรดช่วยเราทุกคน ผมอยากบอกท่านจริงๆว่าพวกเธอกระหายการยอมรับจากคนรอบข้างมากเพียงไร วันหนึ่งท่านอาจพบว่าคนข้างๆตัวท่านเป็นคนหนึ่งที่ผิดพลาดในเรื่องเพศ ขอท่านได้โปรดให้โอกาสเขาได้กลับใจ ยอมรับ และให้อภัยพวกเขาด้วย

ประการต่อมาเราควรรู้เท่าทันสังคมโลกในเรื่องเพศ สังคมทุกวันนี้มีทัศนคติและความเชื่อในเรื่องการมีเพศสัมพันธ์อย่างปลอดภัย ทำให้การคุมกำเนิดแบบต่างๆถูกพัฒนามากขึ้นเรื่อยๆ การที่ผมเห็นว่าเราควรเรียนรู้เรื่องนี้ ไม่ได้หมายถึงว่าผมเห็นดีเห็นงามไปกับการคุมกำเนิด แล้วสามารถมีเพศสัมพันธ์แบบไร้สติ แต่มีคำกล่าวว่า “ไม่มีใครสนใจหรอกว่าคุณรู้มากแค่ไหน จนกว่าเขาจะรู้ว่าคุณสนใจเขามากแค่ไหน” บางครั้งการต่อต้าน หรือปฏิเสธที่จะคุยในเรื่องความเชื่อของคนอื่นในทันทีก็ทำให้เราถูกปฏิเสธความเชื่อของเราเช่นกัน วัยรุ่นคริสเตียนปัจจุบันมีความรู้เรื่องการคุมกำเนิดไม่น้อยเลย นั่นเพราะการเรียนการสอนเรื่องสุขศึกษา และจากสื่อต่างๆทั้งทีวี วิทยุ อินเทอร์เน็ต ดังนั้นวัยรุ่นบางคนก็อาจจะมีความรู้สึกโน้มเอียงไปในทางเรื่องการมีเพศสัมพันธ์อย่างปลอดภัยมาปะปนในความคิดบ้าง ดังนั้นจึงเป็นเรื่องสำคัญอยู่เหมือนกันที่เราจะสามารถรู้เรื่องการคุมกำเนิดแบบต่างๆ และรู้มากเพียงพอที่จะบอกได้ว่าไม่มีวิธีใดที่ปลอดภัย 100% และไม่มีวิธีใดเลยที่สามารถป้องกันความรู้สึกในจิตใจได้ ผมเชื่อว่าในอนาคตสังคมโลกอาจมีความเชื่อในเรื่องนี้เปลี่ยนไปบ้าง อาจจะน่ากลัวและรุนแรงมากขึ้น สิ่งที่เราต้องทำคือรู้เท่าทันและสามารถบอกได้ถึงจุดอ่อนของความเชื่อนั้นๆได้ ดังนั้นในการสัมมนาที่ผมจัดขึ้นเป็นระยะๆ จึงมีการอบรมให้ทั้งพี่น้องในคริสตจักร นักศึกษาพระคริสตธรรมได้เข้าใจถึงวิธีการคุมกำเนิดแบบต่างๆ รวมทั้งความเชื่อแบบต่างๆ เช่น การนับหน้าเจ็ดหลังเจ็ด การเลือกเพศบุตรด้วยความเป็นกรดหรือด่างในช่องคลอด พร้อมทั้งได้บอกถึงผลกระทบ ผลข้างเคียงจากวิธีต่างๆด้วย

ประการสุดท้ายคือการทุ่มเทชีวิตให้กับการให้คำปรึกษาแก่วัยรุ่นในคริสตจักรอย่างจริงจัง ผมคิดว่าเป็นเรื่องน่าเสียดายหากเราเริ่มรู้สึกว่าการให้คำปรึกษาหรือพูดคุยกับวัยรุ่นในเรื่องเพศเป็นสิ่งสำคัญ แต่เรากลับไม่ได้ทำอะไรจริงจัง เราอาจสนใจอยากทำอะไรสักอย่างกับเรื่องนี้ แต่พอเอาเข้าจริงเรากลับไม่อยากจะเสียสละเวลาที่จะเริ่มต้นฟัง เราอาจจะอ้างว่าเราไม่มีความรู้และก็ไม่สนใจที่จะเพิ่มเติมความรู้อะไรเพิ่มขึ้นทั้งสิ้น ท่านต้องไม่ลืมว่าวัยรุ่นเป็นวัยหัวเลี้ยวหัวต่อของชีวิต เป็นวัยแห่งการตัดสินใจ พวกเขาเองต้องการพี่เลี้ยงหรือที่ปรึกษาที่จะให้ความเข้าใจ และชี้นำทางที่ถูกต้องแก่เขา ผมรู้จักบางคนที่ไม่ยอมทำอะไรแบบนี้เพราะอ้างว่าเข้ากับวัยรุ่นไม่ได้ ผมอยากหนุนใจให้เราพยายามให้มากขึ้นและหากว่าเราไม่สามารถที่จะทำได้จริงๆ อย่างน้อยผมหวังว่าเราจะไขว่คว้าหาความรู้เพิ่มขึ้น หรือหาคนที่สามารถทำได้และให้การสนับสนุนเขาในด้านอื่นๆแทน เช่นนี้ท่านก็เป็นแนวร่วมคนหนึ่งในทีมเช่นกัน สำหรับท่านที่ไม่ทราบว่าควรจะเริ่มอย่างไรและท่านต้องการที่จะเริ่มต้นการอบรมสัมมนาเรื่องนี้ในคริสตจักรที่ท่านเป็นสมาชิกอยู่ ท่านสามารถติดต่อมายังองค์การเยาวชนไทยเพื่อพระคริสต์ (bkk@thailandyfc.net) เรามีทีมอบรมที่จะร่วมกับท่านในการสร้างความเข้าใจพื้นฐานในเรื่องเพศ รวมทั้งเรื่องอื่นๆที่จะสร้างเสริมให้วัยรุ่นในคริสตจักรเป็นวัยรุ่นที่เป็นกำลังสำคัญของคริสตจักรต่อไป

สุดท้ายนี้ขอพระเจ้าทรงโปรดอวยพรผู้อ่านทุกท่าน ให้เป็นผู้มีใจรักที่จะทุ่มเทรับใช้และติดตามพระคริสต์ และหวังว่าวันหนึ่งจะได้มีโอกาสร่วมรับใช้กับท่าน ขอพระเจ้าอวยพร

ย้อนสู่หัวใจแห่งคริสตมาส

2008-02-27T23:49:00.004-08:00

เป็นเวลานานนับพันปีแล้วที่เราเฉลิมฉลองคริสตมาสในวันที่ 25 ธันวาคม ภาพของค่ำคืนบริสุทธิ์ท่ามกลางความเหน็บหนาว , ภาพของคอกสัตว์ และพระเยซูคริสต์ในรางหญ้า เป็นภาพที่เป็นเหมือนสัญลักษณ์ของวันคริสตมาสที่เราจะพบเห็นจากภาพวาด การ์ดอวยพรคริสตมาส หรือแม้แต่ตามสถานที่ต่างๆ แม้ว่าทุกวันนี้คริสตมาสกำลังจะถูกแทนที่ด้วยต้นคริสตมาสและซานตาคลอสมากขึ้นเรื่อยๆก็ตาม แล้วคริสตมาสที่แท้จริงเป็นอย่างไรกันแน่ บางทีมันอาจเป็นสิ่งที่แตกต่างจากสิ่งที่เราเคยรู้อย่างมากก็ได้ เราจะลองมาสืบค้นความจริงร่วมกัน
ในยุคที่ศาสนาคริสต์เป็นศาสนาประจำชาติของของอาณาจักรโรม ได้มีความพยายามที่จะสร้างปฏิทินสำหรับคริสเตียนขึ้นมาแทนปฏิทินแบบดั้งเดิมของโรม นักบวชนามไดเนเซียสเป็นผู้คิดค้นปฏิทินนี้ขึ้นมา โดยเขาเริ่มต้นปีปฏิทินด้วยปีที่พระเยซูคริสต์ทรงประสูติ ซึ่งเขาใช้หลักฐานจากครองราชย์ของกษัตริย์แห่งอาณาจักรโรมัน แต่การคำนวณของเขาเองก็ผิดพลาดอย่างไม่น่าเชื่อไปถึงราว 5-6ปี จากหลักฐานพระเยซูคริสต์ทรงประสูติในปีที่กษัตริย์ออกัสตัสขึ้นครองราชย์คือ 27 ปีก่อนคริสตกาล แต่ว่าเขาลืมบวกอีก 4 ปีแรกที่กษัตริย์ผู้นี้ขึ้นครองราชย์ในนามออกเตเวียน ข้อผิดพลาดอีกอย่างหนึ่งก็คือการลืมนับปีคริสตศักราชที่ศูนย์ โดยเขานับปีเช่นนี้ 1ปีก่อนคริสตกาล แล้วปีต่อไปเขานับเป็นคริสตศักราชที่1 การนับอย่างนี้ทำให้เวลาจริงหายไปอีก 1 ปี (ตัวอย่างเช่น ปี1999 ปีต่อไปคือ ปี2000 แล้วต่อไปคือปี2001 แต่ไดเนเซียสลืมนับเป็นที่ศูนย์ซึ่งในตัวอย่างนี้คือปี2000นั่นเอง) ตามหลักฐานนี้หมายความว่าปีคศ.2006นี้จริงๆแล้วคือปีคศ.2001 นั่นเอง หรือก็คือพระเยซูคริสต์ทรงประสูติใน 5-6 ปีก่อนคริสตกาล และในครั้งเมื่อไดเนเซียสเขียนปฏิทินนี้ วันประสูติจริงได้ถูกลืมไปนานแล้ว ดังนั้นพวกเขาจึงยึดเอางานฉลองกลางฤดูหนาวของชาวโรมัน วันที่ 25 ธันวาคม ซึ่งก็คือวันประสูติของเทพดวงอาทิตย์นาม โซอิเวตัส นัยหนึ่งก็เพื่อให้เป็นการสอดคล้องกับวัฒนธรรมของชาวโรมันส่วนใหญ่ที่เดิมเคยบูชาเทพเจ้ามาก่อน ดังนั้นเราจึงเริ่มฉลองวันคริสตมาสในวันที่ 25 ธันวาคมเรื่อยมา
แล้วถ้าเราอยากทราบถึงวันประสูติที่แท้จริงของพระเยซูเราควรจะทำอย่างไร จากหลักฐานทางพระคัมภีร์ ซึ่งปรากฏในพระธรรมมัทธิว เราพบต้นฉบับพระธรรมมัทธิวในมหาวิทยาลัยแม็กดาเลนที่นิวยอร์ค ในที่นี้ผมจะยึดเอาคำแปลไทยตามพระคริสตธรรมคัมภีร์ภาคพันธสัญญาใหม่ ฉบับมาตรฐาน 2002 ของสมาคมพระคริสตธรรมไทย ในพระธรรมมัทธิวบทที่2ข้อที่2กล่าวว่า “พระกุมารผู้ที่ทรงบังเกิดมาเป็นกษัตริย์ของชนชาติยิวนั้นอยู่ที่ไหน? เราได้เห็นดาวของท่านทางทิศตะวันออก และเราจึงมาเพื่อจะนมัสการท่าน” นี่เป็นคำพูดของโหราจารย์ เราสามารถคำนวณวันประสูติของพระคริสต์ได้จากการสืบหาว่ามีดาวอะไรบ้างที่มีลักษณะอย่างที่ปรากฏแก่โหราจารย์ได้ ในพระธรรมมัทธิวบทที่2ข้อที่9ได้ชี้ให้เห็นลักษณะว่า ดาวนี้ได้นำหน้าพวกเขาไป จนมาหยุดอยู่เหนือสถานที่ซึ่งพระกุมารอยู่นั้น.. มีดาวอะไรบ้างที่เป็นเช่นนั้นคือเคลื่อนไปข้างหน้าและหยุดนิ่งเมื่อมาถึงเบธเลเฮม จากสมมติฐานของนักดาราศาสตร์หลายยุคหลายสมัย ข้อสมมติฐานที่น่าจะเป็นไปได้มากที่สุดก็คือข้อสมมติฐานของศาสตราจารย์ ไมเคิล โมด้า ท่านเป็นผู้เชี่ยวชาญทั้งดาราศาสตร์สมัยใหม่และดาราศาสตร์โบราณ ข้อสันนิษฐานของท่านเกี่ยวกับกลุ่มดาวเอเรียล หรือกลุ่มดาวแกะในสมัยของอาณาจักรโรมันนั่นเอง ดาวอะไรที่โหราจารย์ได้เห็นบนท้องฟ้าในครั้งแรกทางทิศตะวันออก ปรากฎการณ์บนท้องฟ้าที่น่าสนใจสำหรับนักดาราศาสตร์โบราณก็คือการเรียงตัวเป็นเส้นตรงของดาวศุกร์ ดาวเสาร์ ดวงจันทร์ ดวงอาทิตย์ และดาวสพฤหัส ซึ่งทอดผ่านกลุ่มดาวแกะ ในสมัยโบราณนั้นดาวพฤหัสเคยถูกเข้าใจผิดว่าเป็นดาวฤกษ์ เพราะขนาดและความสุกสว่างของมัน และมีความเชื่อว่าดาวพฤหัสหมายถึงดาวทรงเกียรติ หรือดาวแห่งกษัตริย์ การเรียงตัวนี้ปรากฏให้เห็นว่าดาวพฤหัสลอยอยู่เหนือแผ่นดินยูเดีย ดังที่เราจะสังเกตได้จากการที่โหราจารย์เข้าเฝ้ากษัตริย์เฮโรดเพื่อถามถึงตำแหน่งแน่นอนของกษัตริย์ผู้มาบังเกิด และจากการปรึกษากับพวกหัวหน้าปุโรหิตกับธรรมมาจารย์พวกเขาได้แจ้งแก่กษัตริย์เฮโรดตามพระคำมีคาห์ว่า กษัตริย์แห่งยิวจะมาบังเกิดเบธเลเฮม แต่เพราะกษัตริย์เฮโรดไม่รู้ตำแหน่งที่แท้จริงจึงได้บอกกับเหล่าโหราจารย์ว่า จงไปค้นหาพระกุมารนั้นที่เบธเลเฮม เมื่อพวกโหราจารย์สังเกตดวงดาวจึงได้พบดาวประหลาดนำหน้าเขาไปและหยุดเหนือสถานที่ซึ่งพระกุมารอยู่นั้น วงโคจรของดาวที่มีลักษณะเช่นนั้นมีเพียงดาวพฤหัสเท่านั้น ศาสตราจารย์โมด้าจึงได้สรุปสมมติฐานว่า ดาวประหลาด ดาวแห่งเบธเลเฮม แท้จริงก็คือดาวพฤหัสนั่นเอง และจากการคำนวณวันที่ปรากฏเหตุการณ์นั้นเราจะได้วันที่ 17 เมษายน ราว5-6 ปีก่อนคริสตกาล เหตุผลสนับสนุนอีกประการหนึ่งก็คือ การที่พระคัมภีร์กล่าวถึงคนเลี้ยงแกะซึ่งได้เป็นกลุ่มแรกที่เข้าเฝ้าพระกุมารเยซู เป็นที่ทราบกันดีว่าในหมู่คนเลี้ยงแกะในอิสราเอลว่ามีเพียงช่วง เมษายน จนถึงราวกันยายนเท่านั้นที่จะสามารถนำแกะมาเลี้ยงข้างนอกได้ ถ้าเป็นในเดือนธันวาคมอากาศจะหนาวเกินกว่าที่สัตว์เลี้ยงใดๆจะทนได้ แต่ส่วนวันที่โหราจารย์ได้พบกับพระเยซูคริสต์นั้นน่าจะเป็นคนละวันกับที่พระกุมารเยซูประสูติ จากการคำนวณการเคลื่อนตัวของหมู่ดาว ดาวพฤหัสจะหยุดเหนือเบธเลเฮมในราววันที่ 15 ธันวาคม 5-6ปีก่อนคริสตกาล นั่นหมายความว่าเมื่อโหราจารย์มาถึงพระกุมารเยซูคงมีอายุราว 8 เดือนแล้ว เหตุผลที่สนับสนุนจากพระธรรมมัทธิวตอนหนึ่งได้ระบุถึงการที่กษัตริย์เฮโรดได้มีคำสั่งให้ประหารทารกชายทั้งหมดในบ้านเบธเลเฮม และในบริเวณใกล้เคียงที่มีอายุตั้งแต่สองขวบลงมา โดยนับตามเวลาที่ท่านได้ทราบจากพวกนักปราชญ์ (มัทธิวบทที่2 ข้อ 16) หากว่าพระกุมารเยซูเพิ่งจะประสูติ เฮโรดคงไม่ต้องสั่งฆ่าเด็กตั้งแต่สองขวบลงมาเป็นแน่ เพียงแค่ฆ่าเด็กที่อายุต่ำกว่า 6 เดือนก็น่าจะเพียงพอแล้ว แต่เพราะเฮโรดไม่ทราบอายุแน่นอนแต่พอประมาณได้ว่าพระกุมารได้ประสูติมาระยะหนึ่งแล้วนั่นเอง ด้วยการสืบค้นนี้ทำให้คริสเตียนบางกลุ่มได้เฉลิมฉลองวันประสูติของพระเยซูคริสต์ในเดือนเมษายนเรื่อยมา แต่ไม่ว่าวันประสูติที่แท้จริงจะเป็นวันใด ผมคิดว่าเราก็ไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนวันคริสตมาสกันหรอกครับ เพราะหัวใจที่แท้จริงของคริสตมาสไม่ใช่การรู้ว่า วันนั้นคือวันที่เท่าไหร่ เดือนอะไร หรือปีอะไร แต่หัวใจแห่งคริสตมาสที่แท้จริงคือแผนการแห่งความรักที่พระเจ้าได้ทรงวางไว้ ดังคำที่ผู้เผยพระวจนะได้เขียนไว้ว่า “บ้านเบธเลเฮมในแผ่นดินยูเดีย จะไม่เป็นบ้านที่เล็กน้อยที่สุดในสายตาของผู้ครองแผ่นดินยูเดีย เพราะว่าเจ้านายองค์หนึ่งจะออกมาจากท่าน ผู้ซึ่งจะครอบครองอิสราเอลชนชาติของเรา”(มัทธิวบทที่2 ข้อที่6 อ้างอิงจาก มีคาห์บทที่5 ข้อที่2)
หัวใจแห่งวันคริสตมาสที่แท้จริงคือความรักที่พระเจ้าได้ทรงมอบให้เรา สำหรับแผนการแห่งการคืนดี ดังที่พระธรรมยอห์นบทที่3 ข้อที่ 16 จากฉบับมาตราฐาน2002 ความว่า “พระเจ้าทรงรักโลกดังนี้ คือได้ประทานพระบุตรองค์เดียวของพระองค์ เพื่อทุกคนที่วางใจในพระบุตรนั้นจะไม่พินาศ แต่มีชีวิตนิรันดร์” ข้อ17 ความว่า “เพราะว่าพระเจ้าทรงให้พระบุตรเข้ามาในโลก ไม่ใช่เพื่อพิพากษาโลก แต่เพื่อช่วยกู้โลกให้รอดโดยพระบุตรนั้น” พระเจ้าได้ทรงประทานสิ่งที่สำคัญและมีความหมายกับพระองค์มากที่สุด คือพระเยซูคริสต์พระบุตรองค์เดียวของพระองค์ สำหรับพวกเรานี่เป็นแก่นสำคัญแห่งคริสตมาส ถ้าไม่มีคริสตมาสจะไม่มีการยกโทษเลย แม้ว่าคริสตมาสจะผ่านมานานนับพันปีแล้ว แต่ความหมายหรือหัวใจไม่เคยเปลี่ยนแปลงไปเลย พระเยซูคริสต์เป็นพระเจ้าผู้ทรงพระชนม์อยู่ ซึ่งถ้าเรามองแล้วก็จะพบว่าท่ามกลางความเชื่อมากมาย มีเพียงพระเยซูคริสต์เท่านั้นที่เหล่าผู้เชื่อเฉลิมฉลองในวันคล้ายวันประสูติของพระองค์ พระในความเชื่ออื่นเป็นเพียงสิ่งที่ไร้ชีวิต หรือตายแล้วทั้งสิ้น ผมคิดว่าคริสตมาสเป็นสาระที่สำคัญยิ่งของข่าวประเสริฐ และยังเป็นโอกาสที่ดีที่สุดวันหนึ่งที่เราจะฉวยโอกาสในการกล่าวพระกิตติคุณ เมื่อท่านผู้อ่านได้อ่านบทความนี้คงเป็นเวลาที่ใกล้จะถึงคริสตมาสแล้ว ผมเองอยากหนุนใจพี่น้องทุกท่านในการเตรียมงานคริสตมาส ซึ่งจะไม่เป็นเพียงความสนุกสนานหรือเฉลิมฉลองอย่างที่ชาวโลก หรือห้างสรรพสินค้าทำเท่านั้น แต่จะใช้โอกาสนี้สื่อสารข่าวประเสริฐ สื่อสารถึงข่าวดีของการลงมาบังเกิดขององค์พระเยซูคริสต์ นี่ล่ะนับเป็นสิ่งที่มีค่าและเป็นของขวัญล้ำค่าที่เราจะสามารถมอบแก่คนรอบข้างได้ เหมือนดังที่โหราจารย์ได้เดินทางอย่างยากลำบากจากตะวันออก เพื่อมาพบพระเยซูคริสต์ และได้มอบของขวัญล้ำค่าคือ ทองคำ กำยาน และมดยอบ คริสตมาสนี้ก็จะเป็นวันที่เราเองจะได้มอบของขวัญที่ล้ำค่าที่สุดคือองค์พระเยซูคริสต์เจ้า ให้แก่คนที่แสวงหาความรอดเช่นกัน
มีความเชื่อในยุโรปมาหลายศตวรรษถึงโหราจารย์ผู้มาเฝ้าพระกุมารว่า ในพวกเขามีสามคนที่เป็นหัวหน้า ประกอบด้วยคนชรา คนวัยกลางคน และคนหนุ่ม ซึ่งเรื่องนี้มีความน่าเชื่อถือมากขึ้นเมื่อเราพบที่ตั้งกระดูกของโหราจารย์ในวิหารแห่งหนึ่งของประเทศเยอรมัน และจากผู้เชี่ยวชาญด้านกระโหลกศรีษะได้ทำการแสกนภาพกระโหลกด้านบนและวิเคราะห์พบว่ากะโหลกทั้งสามประกอบด้วย คนชรา คนวัยกลางคน และคนหนุ่มจริงๆ ผมคิดว่าความจริงนี้ได้สะท้อนให้เราเห็นว่าคริสตจักรคือพระกายของพระคริสต์นั้นจำเป็นยิ่งที่จะต้องร่วมแรงร่วมใจ และเป็นน้ำหนึ่งใจเดียวกัน ไม่ว่าคุณจะเป็นผู้อาวุโส คนวัยทำงาน หรืออนุชนและยุวชนก็ตาม ทุกคนเป็นส่วนสำคัญของกันและกันในการรับใช้ และในการประกาศข่าวประเสริฐ สุดท้ายนี้โดยพระคุณและความรักที่มาจากองค์พระเยซูคริสต์ ผมหวังเป็นอย่างยิ่งว่าพี่น้องทุกท่านจะร่วมมือ ประสานใจในการรับใช้และฉวยโอกาสประกาศข่าวประเสริฐในวันคริสตมาสที่จะมาถึงนี้ ขอพระเจ้าอวยพร

ทำไมผู้ชาย(ไทย)ไม่ค่อยปรึกษาใคร?

2008-02-27T23:49:00.001-08:00

ไม่ทราบว่าท่านผู้อ่านเคยมีสมมติฐานเช่นนี้บ้างหรือไม่ว่า “ผู้ชายไม่สู้จะขอคำปรึกษากับใคร?” ผู้ชายหลายท่านอ่านแล้วอาจจะนึกเถียงในใจขึ้นมาก็ได้ หรืออาจมีหลายคนรู้สึกเห็นด้วยกับสมมติฐานนี้ ที่ผมใช้คำว่าสมมติฐานก็เพราะยังไม่เคยมีใครพิสูจน์ ทดลองหรือวัดผลในเรื่องนี้มากนัก หรือเท่าที่มีก็ยังไม่มีน้ำหนักมากพอจะฟันธงว่าเป็นเช่นนั้น เพราะความแตกต่างในเรื่องเพศไม่ใช่เหตุผลเพียงประการเดียวที่ทำให้คนๆนั้นมีบุคลิกลักษณะที่ยากต่อการขอคำปรึกษา แต่ที่เราสมมติฐานเช่นนี้ก็อาจเพราะผู้ชายส่วนใหญ่ถูกมองว่ามักไม่ขอคำปรึกษาจากผู้อื่น และยิ่งเป็นผู้ชายเอเชียอย่างประเทศไทยด้วยแล้ว สมมติฐานที่ว่าก็ดูยิ่งมีนัยสำคัญเพิ่มขึ้นอีก
เอ็ดเวิร์ด เมอร์โรว์ กล่าวไว้ว่า “ทุกคนเป็นนักโทษที่ถูกกักขังอยู่ในประสบการณ์ของตัวเอง ไม่มีใครลบล้างอคติไปได้ ยอมรับมันซะเถอะ” (พลังแห่งความเป็นหนึ่ง ,2549) ผมค่อนข้างเห็นด้วยกับคำพูดประโยคนี้ว่าอดีตของเรามีอิทธิพลและส่งผลต่อปัจจุบันของเราได้ แต่ที่ผมอยากเพิ่มก็คือเราไม่จำเป็นต้องลบล้างอดีตของเรา แต่เราสามารถเปลี่ยนจากสิ่งที่ส่งผลทางลบเป็นสิ่งที่ส่งผลทางบวกได้ดังคำที่ว่า “อุปสรรคจะทำให้เราเข้มแข็ง และทำให้ตลอดเส้นทางที่มุ่งไปสู่จุดหมายนั้นมีสีสันและมีชีวิตชีวา” (จันทร์เจ้าดอทคอม,2550) ดังนั้นเราสามารถเปลี่ยนอดีตที่เป็นอุปสรรคเป็นอุปกรณ์ได้ ก่อนอื่นเราต้องทราบก่อนว่าอะไรเป็นอุปสรรค เราจึงสามารถรู้ทันและปรับเปลี่ยนให้เป็นอุปกรณ์ที่นำพาให้ไปสู่ความสำเร็จได้
สิ่งที่เป็นอุปสรรคสำคัญที่ทำให้ผู้ชาย(ไทย)ไม่ขอคำปรึกษานั้นน่าจะมีเหตุผลหลักดังนี้ ประการแรกก็คือรากเหง้าความเชื่อในเรื่องเพศชายเป็นเพศที่เข้มแข็ง ในสังคมไทยมีความเชื่อในเรื่องเพศชายเป็นเพศแห่งความเข้มแข็ง และการแสดงความอ่อนแอหรือความรู้สึกบางอย่างเป็นเรื่องที่รับไม่ได้ และไม่อาจยอมให้เกิดขึ้นกับตนเองได้ ความเชื่อเช่นนี้ถูกฝังแน่นในวัฒนธรรม ตลอดจนการเลี้ยงดูลูกชาย ทั้งพ่อและแม่จะสอนให้เพศชายเป็นเพศที่ต้องแสดงความเข้มแข็งมากกว่าเพศหญิง และการขอคำปรึกษาจากผู้อื่นเป็นภาพที่ผู้ชายรู้สึกว่าสะท้อนถึงความอ่อนแอ การแสดงความรู้สึกว่าตนไม่รู้หรือรู้น้อยเป็นเรื่องน่ารังเกียจในผู้ชาย ดังนั้นเราอาจสังเกตได้ว่าผู้ชายหลายคนชอบคุยโต โอ้อวดว่าตนรู้มากรู้จริง จนผู้หญิงส่วนใหญ่รู้สึกว่าผู้ชายเป็นพวกขี้โม้ ข้อนี้นับว่าเป็นอุปสรรคสำคัญสำหรับผู้ชาย เพราะทำให้ตนมีโอกาสเรียนรู้ได้ยาก เพราะคงไม่มีใครอยากสอนพวกที่คิดว่าตนรู้มากพอแล้ว หรือถ้ามีคนที่อยากสอนคนพวกนี้ก็ไม่นึกสนใจเต็มที่นัก ประการที่สองคือ ความเชื่อเรื่องเพศชายเป็นเพศแห่งศักดิ์ศรี ผู้ชายถูกสอนให้ทระนง ประเภทฆ่าได้หยามไม่ได้ ซึ่งนั่นก็เป็นความเชื่อที่ดีในบางเรื่องบางกรณี แต่ในบางกรณีก็นับเป็นอุปสรรคได้เช่นกัน เช่นบางคนมีความคิดว่าจะไม่ยอมรับผู้หญิงเป็นหัวหน้าของตน หรือไม่ยอมรับผู้หญิงเป็นครูของตน อาจเพราะเขาคิดว่าการเรียนจากสตรีเพศเป็นเรื่องน่าอาย การทำตามคำสั่งในหน้าที่จากผู้นำที่เป็นผู้หญิงเป็นเรื่องทิ่มแทงใจผู้ชายหลายคน ดังนั้นยิ่งถ้าผู้ให้คำปรึกษาเป็นผู้หญิงด้วยแล้ว ก็นับว่ายิ่งยากเป็นสองเท่า เพราะผู้ชายหลายคนไม่ยอมรับผู้หญิงว่ามีความสามารถ ซ้ำร้ายบางคนมองว่าเป็นตัวปัญหาก็มีอยู่บ้างเหมือนกัน และไม่ใช่เพียงแต่ศักดิ์ศรีในเรื่องเพศเท่านั้น เรื่องวัยวุฒิหรือคุณวุฒิก็นับเป็นเรื่องที่หลายคนมองว่าจะไม่ยอมให้คนที่มีวัยวุฒิน้อยกว่า หรือคุณวุฒิด้อยกว่ามาให้คำปรึกษาตนหรือสอนตนได้ เพราะทำเช่นนั้นเป็นการเสียศักดิ์ศรี ประการต่อมาคือความเชื่อเรื่องเชื้อชาติ ผู้ชายหลายคนยกย่องคนบางเชื้อชาติมากกว่าอีกเชื้อชาติหนึ่ง ไม่ต้องยกตัวอย่างไกลในสังคมไทยเราเองก็มีปัญหาเช่นว่านี้เหมือนกัน เช่นบางคนที่เรียนภาษาอังกฤษ ก็มีความเชื่อว่าเรียนจากฝรั่งที่เป็นชาวตะวันตก น่าจะดีกว่าคนเอเชีย และแม้ว่าคนเอเชียคนนั้นอาจมีความรู้มากในด้านภาษาอย่างถ่องแท้ก็ยังอาจสร้างความเคลือบแคลงใจ และทำให้คอยจับผิดเขาอยู่ตลอดเวลา ในด้านการให้คำปรึกษานั้นเรื่องเชื้อชาติก็มีส่วนอยู่มากเช่นกัน โดยเฉพาะผู้ชายด้วยแล้วก็เห็นว่ามีความขัดเคืองใจอยู่มาก หากผู้ให้คำปรึกษาของตนเป็นคนเชื้อชาติที่ตนมีอคติอยู่ ประการสุดท้ายก็คือความเชื่อในเรื่องบุคลิกภาพและลักษณะเฉพาะของผู้ให้คำปรึกษา สำหรับในข้อนี้อาจพบได้ในหญิงและชายพอๆกัน แต่ผู้ชายมักแสดงออกชัดเจนกว่า ทำให้ถูกมองว่ามีอคติในเรื่องนี้ได้ง่ายกว่า ตัวอย่างเช่นบางคนรู้สึกมีอคติกับคนรูปร่างเตี้ย บางคนรู้สึกมีอคติกับคนผิวสีดำแดง โดยไม่ได้พิจารณาว่าความสามารถที่แท้จริงของเขาเป็นเช่นไร ก็รู้สึกไม่อยากขอคำปรึกษากับเขาเสียแล้ว
อุปสรรคทั้งสี่ข้อเป็นเพียงปัจจัยกว้างๆ ซึ่งถ้าหากเราลงลึกไปในรายละเอียด ก็อาจพบตัวอย่างอีกมากในเรื่องอคติ และอุปสรรค พอมาถึงตรงนี้ผู้อ่านหลายท่านอาจนึกค้านว่า ถ้าเช่นนั้นเราก็ไม่เห็นจำเป็นต้องขอคำปรึกษาใครก็น่าจะได้ จริงอยู่ว่ามีผู้ที่มีความสามารถมากอยู่หลายคนที่รอบรู้ ช่ำชอง และมีสติปัญญาคิดวิเคราะห์ได้เอง แต่ท่านคงเคยได้ยินสุภาษิตว่า “หลายหัวดีกว่าหัวเดียว” การขอคำปรึกษามีความจำเป็นในการทำให้เราสามารถคิดวิเคราะห์ได้อย่างรอบคอบมากขึ้น อีกทั้งยังเป็นเหมือนกระจกสะท้อนให้ทราบถึงสภาพความเป็นจริงในสายตาของผู้อื่น ดังนั้นจึงเป็นเรื่องน่าเสียดายหากเราต้องสูญเสียที่ปรึกษาในด้านต่างๆ ทั้งทางการดำเนินชีวิต และผู้ที่ช่วยประคับประคองจิตใจ เพียงเพราะเขาเข้าข่ายในอคติและอุปสรรคข้อใดข้อหนึ่งในสี่ประการที่เราได้พูดถึงกันข้างต้น ความเป็นจริงก็คือเราสามารถเรียนรู้ได้จากคนทุกคน แม้แต่เด็กเล็กๆหรือคนเร่ร่อนก็มีอัจฉริยภาพในบางจุดที่เราอาจไม่มีเหมือนเขา ดังนั้นหากท่านพบว่าท่านเข้าข่ายอคติข้อใดข้อหนึ่งที่จะส่งผลร้ายต่อท่าน หวังว่าท่านจะนำเรื่องนี้ไปพิจารณาและเปลี่ยนอุปสรรคของท่านให้เป็นอุปกรณ์ในการดำเนินชีวิตได้ สุดท้ายผมอยากฝากคำของเบนจามิน แฟลงคลินที่ว่า “คำพูดแสดงความเฉลียวฉลาด แต่การกระทำแสดงสิ่งที่เขาพูด” ขออวยพรให้ท่านผู้อ่านทุกท่านพบที่ปรึกษาที่ดี และไม่แน่ว่าท่านอาจได้พบที่ปรึกษามหัศจรรย์ได้ในวันหนึ่ง

การตัดสินใจของเราใครเป็นผู้ตัดสิน

2008-02-27T22:04:00.001-08:00

ฉบับที่แล้วผมพูดถึงเรื่องการเลือกชมภาพยนตร์ โดยเฉพาะการตัดสินใจเลือกชมหรือไม่ชมหนังผี สำหรับฉบับนี้ผมเองอยากแบ่งปันเรื่องจิตวิทยาที่มีผลต่อการตัดสินใจ และสิ่งที่ควรเป็นที่มาของการตัดสินใจของเราทุกๆคน ซึ่งในช่วงที่ผมเขียนบทความนี้เป็นช่วงก่อนการเลือกตั้งทั่วไปเพียงไม่กี่วัน ซึ่งนับว่าเป็นอีกเรื่องที่เราต้องตัดสินใจ แต่ผมเคยได้ยินคนคุยกันเรื่องการเมืองว่าสาเหตุที่เขาเลือกใครสักคนในการเลือกตั้ง บางครั้งไม่ใช่เรื่องเหตุผล แต่เป็นเรื่องของอารมณ์ เช่น “เลือกคนนี้เพราะอยากฟังเขาพูดเวลาอภิปรายในสภา” , “ฉันเลือกคนนี้เพราะเขาหล่อดี” หรือ “ฉันเลือกคนนี้เพราะชอบป้ายหาเสียงของเขา” เป็นต้น แต่พอเรามีข้อถกเถียงกับใครสักคนเรื่องการตัดสินใจของเรา เราจะงัดเอากลไกป้องกันทางจิตออกมาใช่โดยทั้งรู้ตัว และไม่รู้ตัว เมื่อถึงเวลานั้นเราจะมีเหตุผลมากมายมาสนับสนุนการตัดสินใจด้วยอารมณ์ของเรา
ทฤษฎีแรกที่ผมอยากจะพูดถึงคือ ทฤษฎีเข็มฉีดยา (Hypodermic Needle Theory) เป็นทฤษฎีที่เชื่อว่าพลังของสื่อมวลชนสามารถฉีด “เนื้อหาข่าวสารแบบหนึ่ง” เข้าไปยังกลุ่มผู้รับสารทุกกลุ่มซึ่งเปิดรับสารด้วยวิธีการเดียวกันและสามารถก่อให้เกิดผลลัพธ์อย่างฉับพลันและโดยตรงอย่างที่ผู้ส่งสารตั้งใจไว้(ศศิยา , 2007) อาจเรียกทฤษฎีนี้ว่า “ทฤษฎีกระสุนปืน” ที่เปรียบเทียบข่าวสารจากสื่อเป็นเสมือนกระสุนปืนที่ทะลุทะลวงเข้าสู่ความคิดและจิตใจของผู้รับสารและก่อให้เกิดผลอย่างใดอย่างหนึ่งทันทีโดย ทฤษฎีนี้ได้สะท้อนลักษณะการไหลผ่านของข่าวสารแบบทอดเดียว (One-Step Flow of Communication) จากผู้ส่งสารไปถึงผู้รับสารโดยตรง ทฤษฎีนี้มีรากฐานมาจากหลักการเรียนรู้ทางจิตวิทยาเกี่ยวกับสิ่งเร้าและการตอบสนอง ข่าวสารจากสื่อเปรียบเหมือนกับสิ่งเร้าภายนอกที่ส่งไปถึงผู้รับสาร และสามารถกระตุ้นให้เกิดปฏิกิริยาตอบสนองต่อสิ่งเร้าหรือข่าวสารนั้น เช่น ภาพยนตร์โฆษณาชวนเชื่อสามารถกระตุ้นให้ผู้ชมชาวเยอรมันมีความรู้สึกต่อต้านชาวยิวในยุคของนาซีเรืองอำนาจ หรือการที่สหรัฐอเมริกาใช้สื่อภาพยนตร์ปลุกเร้าให้ประชาชนสมัครเข้าเป็นทหารในกองทัพ โดยเฉพาะละครวิทยุเรื่อง The Invasion From Mars ที่ออกอากาศในวันฮาโลวีน เมื่อปี ค.ศ.1938 เป็นเหตุการณ์ที่ตอกย้ำความเชื่อในอิทธิพลของสื่อที่ส่งผลกระทบอย่างฉับพลัน และรวดเร็ว ทันทีที่ผู้ฟังได้ยินจากวิทยุว่ามนุษย์จากดาวอังคารมาบุกโลก ก็เกิดความตกใจกลัวและพากันหนีมนุษย์ดาวอังคารกันอย่างชุลมุนวุ่นวาย ซึ่งแท้จริงแล้วเป็นเพียงบทนำของละครที่นำเสนอโดยใช้รูปแบบการอ่านข่าว ผมขอไม่อธิบายถึงกลไกและรายละเอียดของทฤษฏี แต่อยากจะชี้ให้เห็นว่าการตัดสินใจหลายอย่างของเราถูกชักจูงโดยสื่อได้ เช่น การที่เราซื้อสินค้าบางอย่างทั้งๆที่ไม่จำเป็น หรือซื้อเพราะอยากได้ของแถม แน่นอนว่าแม้แต่การเลือกผู้สมัครในการเลือกตั้ง หรือการตัดสินใจเรื่องสำคัญในชีวิต บางครั้งเราอาจถูกเข็มฉีดยาทางความคิดแบบนี้ได้เหมือนกัน
ปัจจัยต่อมาที่มีผลอย่างยิ่งกับการตัดสินใจก็คือ(Nigel C. Benson, 2007) “พฤติกรรมกลุ่ม (Group Behavior) ประกอบด้วย “การคล้อยตาม (Conformity)” และ “การเชื่อฟัง(Obedience)” ในเรื่องการคล้อยตามนั้นได้มีการทดลองกลุ่มในปี1951 พบว่าประมาณ 1 ใน 3 จะเห็นด้วยกับพฤติกรรมทุกอย่างที่หน้าม้าในกลุ่มแสดงความเห็น แม้ว่าสิ่งนั้นจะไม่ถูกต้องก็ตาม และประมาณ 3 ใน 4 จะเห็นด้วยอย่างน้อยหนึ่งเรื่องจากทุกเรื่องที่หน้ามาแสดงความเห็น ดังนั้นหากมีการใช้หน้าม้าเพื่อประชาสัมพันธ์สินค้า สินค้านั้นก็จะได้รับความนิยมในเวลาอันรวดเร็ว เหมือนที่เราเคยได้ยินว่ามีสินค้าบางอย่างจ้างคนมาเข้าแถวซื้อเพื่อดึงดูดลูกค้าตัวจริง ส่วนเรื่องการเชื่อฟังได้มีการทดลองในปี 1963 โดยให้ผู้ร่วมทดลองสวมบทบาทเป็นครูและทำหน้าที่กดปุ่มช็อตไฟฟ้านักเรียนเมื่อนักเรียนตอบคำถามผิด โดยมีฉากกั้นซึ่งผู้ถูกทดลองจะได้ยินแต่เสียง ทุกครั้งที่กดก็จะมีเสียงโอดโอยขงนักเรียนดังออกมา ผู้ทำการทดลองจะกดดันให้ผู้ถูกทดลองกดกระแสไฟฟ้าให้มากขึ้น ทุกครั้งที่กดไฟฟ้าแรงเท่าใด นักเรียนก็จะร้องด้วยความเจ็บปวดมากเท่านั้น(จริงๆแล้วไม่มีกระแสไฟฟ้า แต่นักเรียนจะแสร้งทำว่าเจ็บปวด) ผลปรากฏว่าทุกคนกดกระแสไฟฟ้าสูงอย่างน้อย 300 โวลต์และมีถึงถึง 62.5% ที่ปล่อยกระแสไฟฟ้าสูงสุด 450 โวลต์ การศึกษาบ่งชี้ว่าเราสามารถถูกชักจูงให้ทำในสิ่งที่ไม่ดีหรือทำร้ายคนอื่นได้ ตัวอย่างที่เราเห็นก็คือในการชุมนุมต่างๆ ผู้นำการชุมนุมมีอิทธิพลอย่างมากในการโน้มน้าวให้กลุ่มทำพฤติกรรมอย่างที่ผู้นำต้องการได้ แม้ว่าอาจจะเป็นพฤติกรรมที่ผิดหลักมนุษยธรรมก็ตาม
สองปัจจัยที่กล่าวถึงเป็นเพียงตัวอย่างของปัจจัยทางจิตวิทยาที่มีผลต่อการตัดสินใจ ซึ่งหมายความว่าบางครั้งการวิเคราะห์เพื่อตัดสินใจในบางเรื่องอาจไม่ได้มาจากภายในความคิดของเราเท่านั้น แต่มาจากอิทธิพลภายนอกอีกด้วย เช่นนั้นแล้วเราควรป้องกันตัวเองจากปัจจัยภายนอกนี้อย่างไรเพื่อให้การตัดสินใจของเรานั้นจะถูกต้อง ในพระคำลูกาบทที่10 ข้อ 42ได้บอกกับเราว่า “สิ่งซึ่งต้องการนั้นมีแต่สิ่งเดียวมารีย์ได้เลือกเอาส่วนดีนั้นใครจะชิงเอาไปจากเธอไม่ได้” มารีย์ได้เลือกเอาความสัมพันธ์และการใช้เวลากับพระเยซูคริสต์เป็นอย่างแรก ในขณะที่มาร์ธาเองได้พิเคราะห์เอาจากสภาพแวดล้อมว่า พระเยซูน่าจะต้องการการเลี้ยงรับรองจากเธอ เธอจึงได้เลือกสิ่งที่สำคัญรองลงไป ความสัมพันธ์กับพระเจ้าช่วยให้เราสามารถตัดสินใจเลือกทุกสิ่งในชีวิตได้ง่ายขึ้น และเป็นเกราะป้องกันสำหรับจุดยืนที่ไม่สั่นคลอนไปตามภาวการณ์ ท่านคงจำคำตรัสของพระเยซูในพระธรรมลูกาบทที่5ข้อที่4ได้ว่า “..จงถอยออกไปที่น้ำลึกหย่อนอวนลงจับปลา” แม้ซีโมนเปโตรจะเต็มไปด้วยความสงสัย แต่เมื่อตัดสินใจเลือกที่จะเชื่อพระเจ้าแล้วก็พบว่า “เมื่อเขาหย่อนลงแล้วก็ล้อมปลาไว้เป็นอันมากจนอวนของเขากำลังปริ” ในชีวิตประจำวันของเราทุกวันนี้เต็มไปด้วยการตัดสินใจในทุกๆวัน หากเราพึ่งกำลังของเราเองเราก็อาจจะถูกเข็มฉีดยาทางความคิดชักนำเราให้ไขว้เขว หรือเราอาจถูกพฤติกรรมกลุ่มชักจูงเราให้เลือกในบางสิ่งที่ไม่ถูกต้องได้ พระพรที่มากล้นเหมือนปลาที่เต็มอวนจนแทบปริเกิดขึ้นก็เมื่อเราตัดสินใจเชื่อฟังพระเจ้าก่อน และเก็บความสงสัยของเราไว้ เหมือนดังที่อิสราเอลโดยการนำของโยชูวาได้เลือกเอาวิธีการของพระเจ้าที่อาจดูไม่สมเหตุสมผลในสายตาของมนุษย์ แต่ก็สามารถทำให้เอาชนะเมืองเยรีโคได้สำเร็จ หากเราต้องการล้มกำแพงทางความคิดและการตัดสินใจที่บางครั้งเหมือนสิ่งที่มืดแปดด้าน เราสามารถทำได้โดยปรึกษากับที่ปรึกษามหัศจรรย์ของเรา และเหมือนกับที่กษัตริย์เยโฮชาฟัทได้เลือกเอาวิธีการของพระเจ้าจนทำให้สามารถเอาชนะสงครามที่มีศัตรูจำนวนมากได้ด้วยทีมดนตรีและทีมนมัสการ มันฟังดูไม่มีเหตุผลในความคิดของคนทั่วไป แต่พระเจ้าก็ทรงครอบครองและควบคุมอยู่เหนือเหตุการณ์ให้ทุกสิ่งเป็นได้จริง ที่จริงแล้วยังมีตัวอย่างอีกมาทั้งจากในพระคัมภีร์และประสบการณ์ความเชื่อของพี่น้องคริสเตียนที่ผมรู้จักที่จะสนับสนุนในเรื่องนี้ สุดท้ายผมจึงอยากฝากข้อคิดให้กับเราว่า “ในใจของมนุษย์มีแผนงานเป็นอันมากแต่พระประสงค์ของพระเจ้านั่นแหละจะดำรงอยู่ได้”(สุภาษิต 19: 21 ) ดังนั้นผมจึงเชิญชวนให้ผู้อ่านทุกท่าน “...มอบงานของเจ้าไว้กับพระเจ้าและแผนงานของเจ้าจะได้รับการสถาปนาไว้”(สุภาษิต 16:3) ขอพระเจ้าอวยพรการตัดสินใจของผู้อ่านทุกท่านครับ

ถึงเวลาของ “ฮีโร่”

2008-02-18T17:47:00.000-08:00

ตอนเด็กๆผมจะเฝ้ารอวันเสาร์-อาทิตย์อย่างใจจดใจจ่อ เพราะนอกจากจะตื่นสายได้แล้ว ทุกเช้าผมยังได้ดูการ์ตูน การ์ตูนในสมัยของผมสร้างแรงบันดาลใจให้ผมหลายอย่าง อย่างเช่นเรื่องโดราเอมอนและอาราเร่ที่ทำให้ผมอยากเป็นนักวิทยาศาสตร์ จะได้สร้างหุ่นยนต์หรือของวิเศษแบบในการ์ตูนบ้าง และยังทำให้ผมสนุกกับวิชาคณิตศาสตร์และฟิสิกส์อีกด้วย ถ้าผู้อ่านลองหลับตาลงก็คงสามารถย้อนนึกถึงการ์ตูนโปรดของตัวเองได้ ไม่น่าเชื่อว่าแม้แต่การ์ตูนในโทรทัศน์ก็ยังมีอิทธิพลกับเราและสร้างนิสัยบางอย่างกับเรามากขนาดนี้ แล้วชีวิตของคนที่อยู่ใกล้ๆกับเด็กเหล่านี้ ทั้งพ่อแม่ อาจารย์ หรือครูรวี จะไม่ยิ่งมีอิทธิพลมากไปกว่านั้นอีกหรือ
แต่ก็นับว่าแปลกที่เรามักได้ยินพ่อแม่ หรือครูอาจารย์บ่นให้ฟังทำนองว่า “สอนแล้วไม่จำ” หรือ “เด็กสมัยนี้เลี้ยงยาก ไม่เชื่อฟัง” เหมือนจะบอกกับเราว่าการสั่งสอนของพวกท่านดูจะไม่มีอิทธิพลอะไรกับชีวิตเด็กบ้างเลย ผมเชื่อว่าผู้อ่านก็คงได้ยินเรื่องแบบนี้มานักต่อนัก แต่ไม่ทราบว่าเราเคยทราบไหมว่าเด็กๆเขามองเรื่องนี้กันอย่างไรบ้าง การทำงานของผมทำให้มีโอกาสได้พูดคุยกับนักเรียนที่ถูกโรงเรียนระบุว่ามีปัญหาหลายคน สิ่งที่ผมได้ฟังจากเด็กๆเหล่านั้นเป็นมุมมองที่ผมรู้สึกเป็นห่วงอย่างยิ่ง เด็กจำนวนมากไม่พอใจครอบครัวของตัวเอง รู้สึกอึดอัดใจที่ต้องอยู่ในครอบครัวที่แตกแยก พ่อไปทางแม่ไปทาง บางครอบครัวการกดขี่เพศหญิงก็ยังคงมีอยู่ ปัญหาที่สะสมทำให้เขาไม่อยากจะเชื่อฟังคนที่ได้ชื่อว่าเป็นพ่อแม่ เหตุผลก็เพราะพ่อแม่ไม่ได้ทำให้เขารู้สึกชื่นชม หรืออยากเอาเป็นแบบอย่างสำหรับชีวิต เด็กบางคนต้องแอบร้องไห้ทุกวันพร้อมกับถามตัวเองว่า “ทำไมฉันต้องเกิดมาในครอบครัวนี้ด้วย?” เราเคยได้ยินปัญหาที่ว่าพ่อแม่บางคนชอบเปรียบเทียบลูกของตัวเองกับลูกของครอบครัวอื่นและตำหนิลูกจนกลายเป็นปมด้อย แต่รู้หรือไม่ว่ามีเด็กจำนวนไม่น้อยที่นึกเปรียบเทียบพ่อแม่ของตัวเองเช่นกัน ปัญหานี้อาจแก้ได้ไม่ยากถ้าครอบครัวนั้นๆมีรากฐานจากความรัก และมีการสื่อสารที่ดีต่อกัน แต่อย่างที่เราทราบกันดีว่านับวันการสื่อสารในครอบครัวจะยิ่งน้อยลงเรื่อยๆ บ้านที่ลำบากก็ต้องปากกัดตีนถีบ พ่อแม่ต้องทำงานมากกว่างานประจำเพียงแห่งเดียว แทบจะไม่ได้คุยกับลูกบ้างเลย ส่วนบ้านที่มีอันจะกินก็พาลูกไปสมัครเรียนเปียโนบ้าง เต้นบ้าง เดี๋ยวก็ต้องขับรถพาลูกไปสยามเพื่อเรียนพิเศษ เรียนไม่มีวันหยุด ไม่มีโอกาสได้พูดคุยว่าตอนนี้ลูกเติบโตทางความคิดแค่ไหนแล้ว หรือเขาต้องการคำปรึกษาจากพ่อแม่บ้างหรือเปล่า ไม่ใช่ว่าการทำงานไม่ดี หรือการเรียนเป็นสิ่งไม่ดีนะครับ แต่เราก็ไม่สามารถละทิ้งพื้นฐานของครอบครัวคือความเข้าอกเข้าใจซึ่งกันและกันไปได้ เราจึงต้องมีเวลาเฉพาะสำหรับสิ่งนี้ด้วย
พ่อแม่หลายคนที่พาลูกที่มีปัญหามาพบกับผมหรือนักให้คำปรึกษาท่านอื่นๆ เพราะเชื่อว่าถ้าจ่ายเงินแพงๆจ้างนักให้คำปรึกษาเก่งๆ หรือนักจิตวิทยาผู้คร่ำหวอดแล้วก็จะสามารถแก้ปัญหาของลูกได้ไม่ยากนัก ผมขอยืนยันว่านั่นก็ไม่ต่างอะไรกับการทานยาเลี้ยงไข้ไปเรื่อยๆ สิ่งสำคัญที่ต้องทำคู่กันคือพ่อแม่เองก็ต้องมาร่วมกันในการแก้ไขปัญหาของลูกด้วย อ่านมาถึงตรงนี้บางคนก็อาจจะกลับไปนึกอีกว่า “ก็เด็กสมัยนี้มันเรื่องมาก เลี้ยงยากเองนี่ จะมาโทษพ่อแม่ได้ยังไงกัน” จริงๆแล้วสิ่งที่ผมกำลังชี้ประเด็นไม่ใช่การหาคนผิด แต่เราแต่ละคนจำเป็นต้องแสดงบทบาทของตัวเอง ผมเคยได้ยินเพลงลูกทุ่งที่กำลังดังเพลงหนึ่งชื่อ “ไม่ใช่แฟนทำแทนกันไม่ได้” ผมเชื่อว่าบทบาทของพ่อแม่ก็เป็นสิ่งที่ให้ใครมาทำแทนกันไม่ได้เหมือนกันครับ ผมเคยเขียนเรื่องนี้ตั้งแต่สองปีที่แล้วว่าพ่อแม่คือแบบอย่างที่ลูกถอดแบบหรือเลียนแบบมากที่สุด ดังนั้นในการเป็นแม่พิมพ์แรกของเด็กนั้นจึงเป็นหน้าที่สำคัญอย่างยิ่ง แม่พิมพ์ที่ลูกและเด็กต้องการก็คือ “ฮีโร่” นั่นเอง คงไม่ได้หมายความว่าเราต้องมาหัดเหาะหรือบินอย่างซุปเปอร์แมน มีของวิเศษอย่างโดราเอมอนนะครับ แต่การเป็นฮีโร่นั้นหมายถึงการเป็นแบบอย่างการดำเนินชีวิต เป็นความภาคภูมิใจ รวมทั้งเป็นแบบอย่างความเชื่อให้กับพวกเขา
ถ้าเป็นเช่นนั้นเราควรทำตัวอย่างไรจึงได้ชื่อว่าเป็นฮีโร่สำหรับเด็กๆได้ ผมคิดว่าคำว่าฮีโร่มีความหมายอยู่ในตัวของมันเอง ฮีโร่คือคนที่เด็กๆชื่นชอบและยึดเป็นแบบอย่าง เราต้องใส่ชุดสีฟ้าและสวมกางเกงในสีแดงไว้ด้านนอกอย่างซุปเปอร์แมนหรือไม่ นั่นคงไม่ใช่แน่ แต่ถ้าเราอยากทราบว่าคนลักษณะอย่างไรที่เด็กชื่นชอบและยึดเป็นแบบอย่าง ก็ให้เราถามตัวเราเองนั่นแหละว่าเราชื่นชอบคนแบบไหน และเรามีแบบอย่างเป็นใคร คนๆนั้นมีลักษณะอย่างไร อย่างไรก็ดีผมอยากให้หลักการบางอย่างจากพระคัมภีร์ว่าเราควรทำอย่างไร ในพระธรรม1เปโตรบทที่5ข้อ2-4 ความว่า “จงเลี้ยงฝูงแกะของพระเจ้าที่อยู่ในความดูแลของท่าน ไม่ใช่ด้วยฝืนใจแต่ด้วยความเต็มใจ ไม่ใช่ด้วยการเห็นแก่ทรัพย์สิ่งของที่ได้มาโดยทุจริต แต่ด้วยเลื่อมใส และไม่ใช่เหมือนเป็นเจ้านายที่ข่มขู่ผู้ที่อยู่ใต้อำนาจ แต่เป็นแบบอย่างแก่ฝูงแกะนั้น” พระธรรมตอนนี้ได้บอกหลักการ 3 ประการแก่เราในการเป็นฮีโร่ ในฐานะของผู้เลี้ยง
ประการแรก “ฮีโร่ย่อมทำทุกสิ่งด้วยความเต็มใจและสมัครใจ” เรื่องนี้อาจจะง่ายกว่าถ้าเราเป็นพ่อแม่ เพราะเรารักและเอาใจใส่ลูกด้วยความรัก แต่หากเราอยู่ในฐานะอื่น เช่น ครูรวี เรื่องนี้เป็นสิ่งที่เราต้องให้ความสำคัญ ในทางจิตวิทยานั้นเชื่อว่ามนุษย์สามารถรับรู้ความรู้สึกของอีกฝ่ายได้ บางครั้งเราอาจทำหน้าที่ได้ดี สอนได้อย่างยอดเยี่ยม แต่หากเราทำด้วยความไม่เต็มใจแล้ว สิ่งนั้นจะสะท้อนออกมาในใบหน้าของเรา บุคลิกภาพของเรา จึงทำให้เราไม่ได้รับการยอมรับจากเด็กๆ ดังนั้นก่อนที่เราจะลงมือทำอะไรเราควรสำรวจความรู้สึกของตัวเองก่อนว่าเราพร้อมและเต็มใจทำสิ่งนั้นแล้วหรือยัง
ประการที่สอง “ฮีโร่ไม่ทำเพื่อผลประโยชน์ของตัวเอง” การทำงานทุกอย่างเราย่อมได้รับผลตอบแทนตามสิ่งที่เรากระทำ ดังนั้นจึงไม่ได้หมายความว่าต่อไปเราจะไม่ทำมาหากิน หรือไม่ประกอบอาชีพนะครับ แต่หมายถึงว่าให้เรามองที่ประโยชน์ของเด็กเป็นหลัก เช่น เราไม่ควรพาลูกไปเรียนพิเศษเพียงเพราะว่าถ้าลูกสอบเข้าในโรงเรียนที่เราต้องการไม่ได้แล้วจะทำให้พ่อแม่เสียหน้า ความหมายของผมก็คือเราต้องเข้าใจเด็ก รู้ว่าอะไรคือความต้องการของเขาและอะไรนำพาเขาไปสู่ความสำเร็จที่มีความสุข แน่นอนว่าไม่ใช่การตามใจเด็ก เพราะผู้ใหญ่ที่ดีไม่ควรให้เด็กทานลูกอมจนฟันผุ ดังนั้นจึงไม่มีกฎตายตัวว่าควรเรียนพิเศษหรือไม่ หรือควรเรียนมากเท่าใด แต่ขึ้นอยู่กับเด็กแต่ละคนว่าเขาชอบอะไร และสนับสนุนความต้องการในทางที่ดีของเขาอย่างเต็มกำลัง
ประการสุดท้าย “ฮีโร่สอนด้วยการกระทำมากกว่าคำพูด” คำพูดที่เรามักจะพูดกันบ่อยๆก็คือ “การกระทำเสียงดังกว่าคำพูด”นั่นเพราะสิ่งที่เด็กๆเฝ้ามองไม่ใช่คำพูดเพียงอย่างเดียว แต่เป็นการทำตามหรือไม่ทำตามอย่างที่พูดมากกว่า ในพัฒนาการของเด็กตามกระบวนการเรียนรู้ เด็กๆจะเลียนแบบพฤติกรรมของผู้ใหญ่ที่ใกล้ชิด ดังนั้นถ้าเราสอนว่าต้องตรงเวลา เราก็ไม่ควรมาสายเช่นกัน หลายคนมีความเชื่อผิดๆว่าเราต้องมาทีหลังคนอื่น เพราะนั่นแสดงให้เห็นว่าเราเป็นคนสำคัญและทุกคนต้องรอเรา แต่นั่นก็เป็นสิ่งที่เพาะนิสัยไม่ดีให้กับคนอื่นเช่นกัน ในพระธรรมโรมบทที่2ข้อ21 ได้สะท้อนให้เรารู้ว่าเราควรสอนในสิ่งที่เราทำ เพราะไม่เช่นนั้นเราก็ไม่อาจสร้างความเชื่อมั่นกับเด็กๆได้ มีเรื่องหนึ่งที่คนเป็นพ่อแม่ต้องระวังในหลักการนี้ก็คือการให้สัญญา เราต้องระวังที่จะไม่ให้สัญญาในสิ่งที่เราทำไม่ได้ เพราะนั่นทำให้ลูกไว้ใจพ่อแม่น้อยลง พ่อแม่ในหลายครอบครัวมักชอบสัญญาส่งๆ เพื่อตัดความรำคาญ สุดท้ายก็ไม่สามารถทำตามสัญญาได้ นี่นับเป็นสิ่งที่แย่มากทีเดียวและหากเคยเกิดเหตุการณ์เช่นนี้ เราควรต้องขอโทษพวกเขาด้วย ในอีกหลายครอบครัวก็ทำในสิ่งที่ร้ายแรงกว่านี้ก็คือใช้ความเป็นพ่อแม่ หรือความเป็นครูบีบบังคับ ทั้งๆที่ในกรณีนั้นเราเป็นฝ่ายผิด แต่อาจเพราะเราห่วงหน้าตามากเกินไปจึงทำให้เราขอโทษไม่เป็น
สุดท้ายผมอยากให้ผู้อ่านทุกท่านได้เชื่อมั่นว่าหากท่านสามารถเอาชนะใจพวกเขาและได้เป็นฮีโร่ในใจเด็กอย่างแท้จริง สิ่งที่ท่านจะได้รับกลับมาจะไม่ใช่เพียงความศรัทธาและเชื่อฟังเท่านั้น แต่เป็นรอยยิ้มแห่งความภาคภูมิใจของท่านเองที่ได้นำพาพวกเขาไปยังความสำเร็จในชีวิต และมากไปกว่านั้นสิ่งนี้ได้ถวายเกียรติให้กับพระเจ้าของเรา เพราะท่านเป็นผู้เลี้ยงที่ดีและสัตย์ซื่อนั่นเอง ขอพระเจ้าอวยพรทุกท่านครับ

การตั้งเป้าหมายให้กับชีวิต

2008-02-16T11:19:00.000-08:00

เมื่อใกล้ถึงเทศกาลคริสตมาสหรือปีใหม่หลายคนจะวุ่นวายกับการเตรียมการเฉลิมฉลอง การหาของขวัญ หรือการเตรียมตัวพักผ่อนปลายปี สิ่งเหล่านี้เกิดขึ้นทุกปีเหมือนวัฏจักร แต่ไม่ทราบว่าท่านเคยคิดถึงบางสิ่งที่สำคัญ บางสิ่งที่ช่วยเพิ่มคุณค่าของการดำรงชีวิต ตลอดจนนำท่านไปสู่ความฝันที่เคยตั้งใจไว้บ้างหรือไม่ ผมเชื่อว่าจริงๆแล้วทุกคนต่างมีความใฝ่ฝัน เพียงแต่เมื่อเวลาผ่านไป นานจนเราไม่อาจมั่นใจว่าสิ่งที่เคยคาดหวังจะเป็นจริงได้ การย่ำเท้าอยู่กับที่เป็นเวลานานเกินไปทำให้ไฟแห่งความฝันค่อยๆมอดลง ถ้าเป็นเช่นนั้นเทศกาลช่วงสิ้นปีที่มีมาถึงก็จะเป็นเพียงการกินดื่มเพื่อสร้างความสนุกสนานชั่วคราว เพื่อลืมความจริงที่เจ็บปวดไว้เบื้องหลังเท่านั้น คุณอยากเป็นแบบนั้นหรือ?
ช่วงสิ้นปีเป็นโอกาสที่ดีมากที่เราจะรื้อฟื้นตัวเอง เพื่อเป็นพลังส่งเราตลอดปีใหม่ที่จะมาถึงให้เราไปถึงเป้าหมายสูงสุดที่หวังไว้มานาน หลายคนอ่านมาถึงตรงนี้ก็คงนึกเหมือนผมใช่ไหมครับว่า เราต่างก็เคยคิดแบบนี้มาแล้ว แต่ทำไมมันจึงไม่เป็นจริงสักที ผมเคยได้ยินบางเรื่องที่น่าจะช่วยสะกิดใจของเราได้ เมื่อใกล้สิ้นปีบรรดาสถานออกกำลังกายมักจะมีโปรโมชั่นน่าสนใจออกมามากมาย เพราะเป็นช่วงที่คนอยากเอาจริงเอาจังกับรูปร่างของตัวเองมากที่สุด คนมากมายจึงแห่กันมาสมัครสมาชิกตามศูนย์ออกำลังกายเหล่านี้ ทีนี้คุณลองนึกภาพตามผมนะครับ สมมติว่าคุณก็เป็นคนหนึ่งที่ซื้อโปรแกรมออกำลังกายไว้แบบเหมาจ่ายตลอดปี พอปีใหม่มาถึงคุณจึงรีบตื่นไปออกกำลังแต่เช้า แต่พอคุณมาถึงคุณก็ต้องหงุดหงิด เพราะคนจำนวนมากพากันมาออกกำลังกายจนไม่มีเครื่องออกกำลังกายว่างสักชิ้น คุณรู้สึกเซ็งสุดๆและไปยืนบ่นกับพนักงาน พนักงานก็จะทำถ้าแบบคนที่รู้มากแล้วบอกคุณว่า “ไม่ต้องห่วงหรอกครับ พอหลังวันที่ 14 มกราคม คนพวกนี้ก็จะหายไปหมด เชื่อผมเถอะ มันเป็นอย่างนี้ทุกปีล่ะ” บางทีคุณก็อาจเป็นหนึ่งในนั้น เพราะสถิติบอกว่า 80% ขึ้นไปของคนที่ตั้งใจจะทำบางสิ่ง จะล้มเลิกความตั้งใจนั้นหลังจากผ่านไปสองสัปดาห์ คราวนี้เราก็กลับมาสู่วงจรแบบเดิมๆอีกครั้ง คือไม่มีอะไรเปลี่ยนแปลง
ถ้าคุณเป็นคนหนึ่งที่เริ่มเบื่อหน่ายกับวงจรชีวิตแบบนี้ ผมมีข้อเสนอบางอย่างมาแนะนำครับ บางสิ่งที่จะทำให้คุณกลายเป็นคนที่ประสบความสำเร็จอย่างแท้จริง และวิ่งไปถึงทุกๆเป้าหมายที่คุณวางเอาไว้ได้ ประการแรก “คุณต้องมีเป้าหมายที่ชัดเจนและเป็นรูปธรรม” มีหลายคนที่บอกว่าอยากผอมกว่านี้ แต่ไม่เคยชั่งน้ำหนัก หรือบอกกับตัวเองว่าฉันต้องการลดสักกี่กิโลกรัม เป้าหมายที่ไม่ชัดเจนทำให้เราตัดสินทุกเรื่องจากความรู้สึก ซึ่งคุณก็ทราบดีว่าความรู้สึกเป็นสิ่งที่ไม่คงที่ เหมือนกับที่บางวันคุณรู้สึกว่าตัวเองอ้วนทั้งๆที่น้ำหนักตัวคุณก็เท่ากับเมื่อวานนี้ ดังนั้นจงมีเป้าหมายที่ชัดเจนและเป็นรูปธรรม เพื่อคุณสามารถวัดพัฒนาการได้ง่ายๆ โดยไม่อาศัยความรู้สึกของตัวเอง
ประการที่สอง “คุณต้องยอมแลกบางสิ่งที่เป็นความชอบส่วนตัวเพื่อไปถึงเป้าหมาย” ความชอบส่วนตัวบางอย่างของเรามักเป็นสิ่งที่ทำให้เราพูดกับคนอื่นๆบ่อยๆว่า สิ่งดีๆฉันก็อยากทำ แต่ฉันไม่มีเวลา! คุ้นกับคำๆนี้มั้ยครับ ถ้าคุณมักพูดแบบนี้บ่อยๆ ลองสำรวจดูว่ามีของโปรดอะไรหรือไม่ที่รั้งคุณไว้ อาจเป็นโปรแกรมถ่ายทอดสดฟุตบอลคู่สำคัญ ที่ทำให้คุณตื่นขึ้นมาดูตอนตีสาม ทีนี้ก็ไม่ต้องหวังว่าคุณจะตื่นขึ้นมาตอนหกโมงเช้าเพื่อออกกำลังกายหรอก หรือบางทีอาจเป็นนิสัยชอบดูละครของคุณที่ทำให้คุณไม่สามารถมีเวลาเรียนรู้ภาษาเยอรมันอย่างที่คุณตั้งใจเอาไว้ ไม่ใช่ว่าคุณไม่สามารถดำเนินชีวิตอย่างที่คุณชอบได้ แต่คุณต้องถามตัวเองว่าคุณหมกมุ่นกับมันมากแค่ไหน หรือมันขโมยเวลาของคุณไปเท่าไหร่แล้ว เชื่อผมเถอะครับว่าเมื่อคุณไปถึงเป้าหมายแล้วมันจะคุ้มค่ากับสิ่งที่คุณยอมแลกอย่างแน่นอน
ประการต่อมา “เป้าหมายยิ่งสูงคุณยิ่งต้องจ่ายแพง” ถ้าคุณเคยปีนเขา หรือเอาแค่เดินขึ้นภูกระดึงก็พอ คุณก็คงทราบดีว่า คุณต้องใช้ความพยายามและต้องจ่ายแพงกว่าคุณจะไปถึงข้างบนได้ สิ่งที่เราต้องจ่ายไม่ได้หมายความถึงเงินเสมอไป แต่หมายถึง “เวลา” ที่คุณต้องอดทน และความ “สม่ำเสมอ” เพื่อยืนหยัดในสิ่งที่คุณทำ คุณเคยดูโฆษณานมถั่วเหลือยี่ห้อหนึ่งได้ไหมครับ เด็กคนหนึ่งถามนักวิ่งทีมชาติว่า “ทำยังไงผมถึงจะทำอย่างพี่ได้ครับ?” นักกีฬาคนนั้นตอบว่าอย่างไร? เขาตอบว่า “ก็วิ่งต่อไปสิน้อง อย่าหยุด” ถ้าทุกวันนี้คุณกำลังรู้สึกว่าต้องต่อสู้และกำลังบากบั่นมุ่งไปอยู่ละก็ นั่นเป็นสัญญาณที่ดีมาก เพราะถ้าคุณไม่หยุดวิ่งเข้าหาเป้าหมาย คุณก็จะเข้าใกล้เป้าหมายมากขึ้นเรื่อยๆ
ประการที่สี่ “อย่ากลัวที่จะต้องล้มเหลวบ้าง” คุณเคยดูกีฬาชกมวยไหมครับ นักกีฬาบางคนมีทักษะดีมาก ต่อยไว หมัดหนัก แต่พอถูกสวนจนลงไปให้กรรมการนับ ก็ไม่ยอมลุกขึ้นมาอีกเลย คนพวกนี้ถึงแม้จะมีดีพอจะเป็นนักกีฬาที่ยิ่งใหญ่ได้ ก็จะไม่มีวันประสบความสำเร็จ เพราะเขาถอดใจง่ายเหลือเกิน โทมัส อัลวา เอดิสัน ต้องใช้ความล้มเหลวในการทดลองจำนวนมากเพื่อเป็นฐานไปสู่ความสำเร็จในการประดิษฐ์หลอดไฟขึ้นเป็นครั้งแรก ประธานาธิปดีลินคอห์น แพ้การเลือกตั้งมาตลอดไม่ว่าในสนามเลือกตั้งท้องถิ่นหรือในระดับรัฐ เขามีเหตุผลมากพอถ้าเขาคิดจะถอดใจ แต่เพราะเขาไม่กลัวความล้มเหลวทำให้เขากลายเป็นประธานาธิปดีสหรัฐอเมริกาที่มีชื่อเสียงมากที่สุดคนนึงเลยทีเดียว จำได้ไหมครับตอนที่เราขี่จักรยานเป็นครั้งแรก เราต้องล้มกี่ครั้งครับกว่าที่เราจะสามารถปั่นจักรยานได้อย่างมั่นคง ยิ่งล้มเหลวมากคุณก็ยิ่งสำเร็จได้มาก โดยมีเงื่อนไขว่าคุณต้องไม่เลิกไปเสียก่อนนะครับ
ประการสุดท้าย “ต้องมีแหล่งพลังสนับสนุนที่บริสุทธิ์” ไม่ทราบว่าเราเคยไปชมภาพยนตร์เรื่อง Star Wars กันบ้างมั้ยครับ ภาพยนตร์เรื่องนี้พูดถึงกลุ่มผู้มีพลังพิเศษที่เรียกกันว่า “เจได” เป็นฝ่ายที่มีคุณธรรมและอีกพวกที่ตรงข้ามก็คือพวก “ซิธ” เราได้เห็นว่าเด็กหนุ่มผู้มีพรสวรรค์นาม “อนาคิน สกายวอร์คเกอร์” เติบโตจนได้กลายเป็นเจไดหนุ่ม มีความกล้าหาญ เอาจริงเอาจัง จนกระทั่งเมื่อได้ถูกครอบงำโดยความชั่วร้าย เขาจึงกลายมาเป็น “ดาร์คเวเดอร์” ปิศาจร้ายที่ทุกคนขยาดกลัว มีความจำเป็นอย่างยิ่งที่แรงจูงใจและพลังที่สนับสนุนให้เราไปสู่เป้าหมายนั้นต้องเป็นสิ่งที่บริสุทธิ์ พลังเช่นนั้นคุณจะสามารถพบได้ใน แรงจูงใจในการทำเพื่อส่วนรวม ดังเช่นแม่ชีเทเรซา สุภาพสตรีร่างเล็กที่สามารถทำสิ่งที่ยิ่งใหญ่จนเป็นที่ประจักษ์แก่สายตาของชาวโลก ยิ่งเป้าหมายของคุณทำเพื่อความบริสุทธิ์ใจอย่างแท้จริง คุณก็ยิ่งมีพลังที่ไร้ขีดจำกัด
แน่นอนว่าถ้าเราพยายามจะนึกปัจจัยอื่นๆที่นำคุณไปสู่ความสำเร็จ เราสามารถที่จะนึกเพิ่มขึ้นได้อีกมากมาย แต่ที่ผมได้ยกขึ้นมาห้าประการนั้น ผมเชื่อว่าเป็นปัจจัยสำคัญที่ขาดไม่ได้เลย ดังที่ผู้อ่านจะเห็นว่าผมไม่ได้พูดถึงรายละเอียดของวิธีการดังที่หนังสือจำนวนมากในท้องตลาดได้กล่าวถึง เพราะเชื่อว่าท่านคงทราบดีอยู่แล้ว หรือสามารถหาอ่านเพิ่มเติมได้ไมยากนัก แต่อยากให้แน่ใจว่าการไปถึงเป้าหมายของท่านตั้งอยู่บนพื้นฐานห้าประการนี้ เชื่อว่าในคริสตมาสและปีใหม่ที่จะมาถึงนี้จะไม่ใช่แค่การสนุกเพื่อลืมทุกข์อีกต่อไป แต่จะเป็นการเฉลิมฉลองในการเริ่มต้นความสำเร็จอย่างแท้จริงครับ

ADHD โรคสมาธิสั้น

2008-02-16T11:17:00.002-08:00

ผมมีโอกาสได้รับผิดชอบการสอนเด็กประถมที่คริสตจักร ประกอบกับทำงานด้านการให้คำปรึกษา จึงทำให้มีพ่อแม่หลายคนมาขอคำปรึกษา ซึ่งเรื่องหนึ่งที่พ่อแม่ขอคำปรึกษามากก็คือเรื่อง “โรคสมาธิสั้น” ซึ่งโดยมากแล้วพ่อแม่จะเริ่มห่วงว่าลูกของตัวเองอาจเป็นโรคนี้ก็เพราะ การรายงานจากครูที่โรงเรียนทำนองว่า เด็กซนมาก ,ไม่สนใจเรียน หรือมีพฤติกรรมก้าวร้าว เป็นต้น เมื่อพ่อแม่ได้ฟังจากครูก็เริ่มเป็นห่วงและสังเกตพฤติกรรมของลูกมากขึ้น แน่นอนว่าเด็กมีธรรมชาติที่รักความสนุกสนานอยู่ในตัว แล้วเราจะทราบได้อย่างไรว่าซนแค่ไหนจึงเรียกได้ว่ามีความผิดปกติเกิดขึ้น แล้วจะแน่ใจได้อย่างไรว่าเราไม่ได้คิดไปเอง หรือทึกทักเอาว่าลูกหลานของเราเป็นโรคสมาธิสั้น ผมคิดว่าเราน่าจะมาทำความรู้จักโรคนี้ให้มากขึ้น
“โรคสมาธิสั้น” มีชื่อตามเกณฑ์วินิจฉัยโรคของสมาคมจิตแพทย์อเมริกันว่า ADHD ย่อมาจากคำว่า Attention-deficit/hyperactivity disorder เป็นโรคที่พบบ่อยในวัยเด็กและนับเป็นโรคทางจิตเวช ซึ่งโรคนี้จะมีลักษณะเด่นตามเกณฑ์วินิจฉัยโรค DSM-IV-TR (DIAGNOSTIC AND STATISTICAL MANUAL OF MENTAL DISORDERS FOURTH EDITION TEXT REVISION)
อยู่สามอย่างด้วยกัน คือ
inattentiveness คือมีช่วงความสนใจสั้น หรือมีสมาธิสั้นกว่าปกติ
hyperactivity คือมีพฤติกรรมอยู่นิ่งไม่ได้ พูดง่ายๆก็คือมีความซนผิดปกติ
impulsivity คือไม่สามารถยับยั้งชั่งใจในการทำสิ่งต่างๆได้
โดยอาการที่แสดงต้องมีความต่อเนื่องยาวนานพอสมควร และอาการต้องปรากฏก่อนอายุ 7 ปี อีกทั้งความรุนแรงของพฤติกรรมมีผลกระทบต่อชีวิตประจำวัน มีความลำบากในการเข้าสังคม มักมีปัญหากับเพื่อน และมักมีปัญหาการเรียน แต่ก็ต้องระวังว่าพฤติกรรมเหล่านี้ไม่ได้เกิดเพราะสาเหตุโรคทางจิตเวชอื่น อย่างเช่น คนที่เป็น MR หรือปัญญาอ่อน นั่นเอง
ส่วนเกณฑ์วินิจฉัยขององค์การอนามัยโลกคือ ICD-10 ฉบับปรับปรุงใหม่ปี2007 (International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems 10th Revision Version for 2007) นั้นจะเรียก โรคสมาธิสั้นว่า Hyperkinetic disorders มีรหัสว่า F90 เดิมคำนี้มาจากภาษากรีกมีความหมายว่า Overactive หรือ Superactive แต่ต่อมาคนนิยมเรียกว่า hyperactive มากกว่า เราจึงได้ยินคนพูดถึงเด็กที่สมาธิสั้นว่า “เด็กไฮเปอร์” อยู่บ่อยๆ
ประมาณปี 1975 มีคนโต้แย้งเชิงสงสัยว่าโรคนี้มีจริงหรือเปล่า โดยอ้างการระบาดของโรคที่ไม่สม่ำเสมอในแต่ละพื้นที่และมีความแตกต่างมาก บางแห่งรายงานว่ามีเพียง0.08% – 10% เท่านั้น ในขณะที่บางแห่งมีถึง 57%ในเด็กชาย และ 42%ในเด็กหญิง แต่ในปัจจุบันมีผู้โต้แย้งเรื่องนี้น้อยมากและส่วนใหญ่ยอมรับแล้วว่ามีโรคนี้จริงๆ ในเรื่องการศึกษาหาสาเหตุของโรคนี้เป็นเรื่องยากที่จะระบุว่าเกิดจากสาเหตุใด เพราะพบว่าเด็กที่มีความผิดปกติมักมีสาเหตุมาจากองค์ประกอบหลายๆอย่างร่วมกัน แม้จะมีการศึกษาว่าแม่ที่สูบุหรี่ระหว่างตั้งครรภ์จะมีโอกาสที่ลูกเป็นADHD ได้มากกว่า แต่ก็ยังไม่สามารถสรุปได้ว่าบุหรี่เป็นต้นเหตุของโรคนี้หรือไม่ แต่จากการศึกษาวิจัยหลายชิ้นทำให้เราพอจะบอกได้ว่ามีปัจจัยใดบ้างที่เกี่ยวข้องกับโรคนี้ ซึ่งเราพอจะสรุปได้ดังนี้
พันธุกรรม
สารสื่อประสาท
การทำงานที่ผิดปกติของสมองส่วน frontal Lobe ซึ่งเป็นสมองส่วนหน้านั่นเอง
สมองถูกกระทบกระเทือนจนเกิดความเสียหาย
ระบบประสาทมีภาวะตื่นตัวที่ผิดปกติ
การไหลเวียนของระบบโลหิตในสมองผิดปกติ
สมองมีคลื่นไฟฟ้าผิดปกติ
มีความผิดปกติของต่อมไทรอยด์
มีปัจจัยทางจิตสังคม เช่นการถูกทอดทิ้ง การถูกทำร้ายทารุณ ความเครียดทางจิตใจ เป็นต้น
ปัจจัยอื่นๆ เช่น ระดับโปรตีน C4 B ในเลือดผิดปกติ
แต่ถ้าถามว่าอะไรเป็นสาเหตุของADHD คงต้องตอบว่ายังไม่ทราบสาเหตุแน่ชัด มาถึงตรงนี้อาจมีผู้อ่านหลายคนนึกไปถึงเด็กๆหลายคน แล้วนึกสงสัยว่า พวกเขาจะเป็นโรคสมาธิสั้นหรือไม่ ซึ่งการจะได้คำตอบที่แน่ชัดนั้นเราต้องทำการตรวจและการวินิจฉัย โดยมีแหล่งข้อมูลมาจากทั้งตัวเด็กเอง คุณพ่อคุณแม่ คุณครู หรือแม้กระทั่งเพื่อนๆของเด็ก ในการตรวจนั้นประกอบไปด้วย
การสัมภาษณ์ทั้งจากพ่อแม่ คุณครูและข้อมูลทางโรงเรียน และนับว่าเป็นขั้นตอนที่สำคัญมากและขาดไม่ได้เลย
การตรวจทางการแพทย์ เช่นการหาประวัติทางแพทย์เรื่องพันธุกรรม ประวัติการตั้งครรภ์และการคลอด และการตรวจทางร่างกายเพื่อให้แน่ใจว่าเด็กไม่ได้มีพฤติกรรมมาจากโรคอื่นๆ
การตรวจพิเศษ ซึ่งจะเป็นส่วนช่วยให้สามารถวินิจฉัยแยกโรคได้อย่างถูกต้อง ประกอบไปด้วยการตรวจทางจิตวิทยา เช่น การวัดระดับสติปัญญาว่าเด็กไม่ได้มีภาวะปัญญาอ่อน หรือตรวจเพื่อหาว่าเด็กมีอาการ LD (Learning Disability) ร่วมด้วยหรือไม่ อาจตรวจด้วยแบบทดสอบ WISC ซึ่งในประเทศไทยเองก็มี WISC-III เป็นชุดที่มีความทันสมัย ผมเองในขณะที่ศึกษาอยู่มีโอกาสได้เรียนรู้จากทั้งที่รพ.ศิริราช และรพ.จุฬา แต่เชื่อว่าในปัจจุบัน Wisc-III น่าจะมีใช้กันอย่างกว้างขวางแล้ว นอกจากการตรวจทางจิตวิทยาแล้วยังต้องตรวจผลLab เช่นการตรวจหาระดับสารตะกั่วในเลือด และการตรวจการทำงานของต่อมไทรอยด์ ซึ่งโดยมากมักมีจุดประสงค์เพื่อการวิจัยมากกว่า
การตรวจด้วยแบบสอบถามทางพฤติกรรม ซึ่งในโรคADHD มีการทำ rating scale ค่อนข้างแพร่หลาย และนับเป็นขั้นตอนที่มีความสำคัญมาก โดยเฉพาะแบบสอบถามสำหรับพ่อแม่และครูในการสังเกตพฤติกรรมของเด็ก นอกจากนี้ยังมีแบบสอบถามทางคลินิกบางชุดด้วย เช่น แบบวัดอาการ ADHD ในวัยรุ่น ซึ่งในอดีตเรามักเชื่อกันว่าโรคนี้จะมีอาการดีขึ้นเมื่อเข้าสู่วัยรุ่น แต่ในปัจจุบันพบหลายรายที่ยังคงมีอาการของโรคสมาธิสั้นแม้เข้าสู่วัยรุ่นแล้วก็ตาม

ในด้านการวินิจฉัยนั้นเป็นหน้าที่ของแพทย์ที่จะทำการประเมินจากการตรวจ และเทียบกับเกณฑ์ไม่ว่าจะเป็น DSM-IV-TR หรือ ICD-10 ก็ตาม ดังนั้นถ้าหากท่านคิดว่าบุตรหลานของท่านอาจเป็นโรคนี้ก็อย่าเพิ่งสรุปเอาเองนะครับ แต่ควรเข้ารับการตรวจจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญอีกครั้งด้วย
ผมคิดว่าผู้อ่านเริ่มรู้จักโรคสมาธิสั้นดีขึ้นแล้วนะครับ แต่เชื่อว่าคงมีคำถามอีกว่าในเรื่องของการรักษานั้น มีขั้นตอนและวิธีการอย่างไรบ้าง? การรักษาADHD นั้นนับว่ามีความหลากหลายมากครับ เนื่องจากไม่มีวิธีใดวิธีหนึ่งจะสามารถรักษาได้ในทุกๆราย จึงจำเป็นต้องพิจารณาเป็นรายๆไป สำหรับการรักษาในระยะสั้นนั้นพบว่ายาในกลุ่ม stimulant และการใช้พฤติกรรมบำบัดค่อนข้างได้ผลดี แต่ในระยะยาวยังต้องมีการศึกษาต่อไปครับ สิ่งหนึ่งที่สำคัญก็คือพบว่าการใช้ยา methyphenidate ขนาด 0.4 mg/kg ร่วมกับการใช้การฝึกพฤติกรรมจากพ่อแม่ การฝึกควบคุมตนเองของเด็ก และการให้คำปรึกษาจากโรงเรียน จะได้ผลดีเท่าๆกับการใช้ยาขนาด 0.8 mg/kg เพียงอย่างเดียว พูดง่ายๆก็คือสามารถลดขนาดการใช้ยาได้ถึงครึ่งหนึ่งนั่นเองครับ
ผู้ปกครองอาจรู้สึกตกใจบ้างนะครับที่ผมพูดถึงเรื่องการใช้ยา แต่ไม่ต้องเป็นห่วงนะครับเพราะไม่ใช่ทุกรายเสมอไปที่ต้องเริ่มต้นด้วยการใช้ยา และจะว่าไปแล้วพ่อแม่ก็ไม่ควรคาดหวังว่ายาจะสามารถช่วยเหลือทุกสิ่งทุกอย่างได้ แต่การใช้ยาเพียงแต่ช่วยให้การแก้ปัญหาเป็นไปได้ง่ายขึ้น สิ่งที่พึงระวังก็คือการได้ข้อมูลผิดๆเรื่องการใช้ยาจากผู้อื่น เราจึงควรให้แพทย์ได้อธิบายถึงผลของยาให้ชัดเจน โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับตัวเด็กเอง ซึ่งอาจมีความรู้สึกผิดกับพฤติกรรมของตัวเอง หรือรู้สึกว่าตัวผิดปกติจึงต้องทานยา อาการข้างเคียงเมื่อทานยาก็อาจพบได้บ้าง ซึ่งโดยปกติสามารถแก้ไขได้โดยการปรับขนาดของยา หรือปรับเวลาในการทานยา
สำหรับการใช้พฤติกรรมบำบัดนั้นพบว่า ถ้าใช้เพียงอย่างเดียวเห็นผลการรักษาได้น้อยกว่าการทานยา แต่หากใช้ร่วมกับการทานยาจะได้ผลดีกว่าใช้เพียงวิธีใดวิธีหนึ่ง แต่สำหรับในประเทศไทยนั้นการใช้พฤติกรรมบำบัดอาจไม่เห็นผลมากนัก เนื่องจากอัตราส่วนระหว่างครูและนักเรียนนั้น บางครั้งน้อยถึงขนาด ครู 1 คน ต่อนักเรียน 50 คน ทำให้ครูไม่สามารถทุ่มเทดูแลนักเรียนแต่ละคนได้มากเท่าที่ควร แม้แต่อัตราส่วนของแพทย์ต่อคนไข้ก็เป็นไปในทำนองเดียวกัน จึงทำให้อัตราการนัดพบเพื่อทำพฤติกรรมบำบัดเป็นเรื่องยาก งานหนักจึงตกเป็นของคุณพ่อคุณแม่ที่จะช่วยปรับพฤติกรรมของเด็ก ซึ่งวิธีที่น่าจะเห็นผลได้ดีในประเทศไทยน่าจะเป็นการฝึกอบรมพ่อแม่ที่ต้องดูแลลูกที่สมาธิสั้นถึงวิธีการอบรมและปรับพฤติกรรม ซึ่งจำเป็นอย่างยิ่งที่คุณพ่อคุณแม่ต้องทุ่มเทความรัก เวลา และแรงกายในการช่วยเหลือลูกของตน ซึ่งเป็นเรื่องน่ายินดีสำหรับครอบครัวคริสเตียนที่ให้ความสำคัญกับเรื่องของความรัก การการอบรมสั่งสอนลูกของตนอยู่แล้ว แต่หากครอบครัวของท่านไม่ได้มีลักษณะดังที่ผมกล่าวมาก็นับว่าขอบคุณพระเจ้า ที่การเกิดสมาธิสั้นในลูกนั้นจะเป็นโอกาสให้ครอบครัวได้ใช้เวลาร่วมกัน สามีและภรรยามีโอกาสได้ทุ่มเททั้งการอธิษฐานเผื่อลูก และการทุ่มเทแรงใจ ในเรื่องนี้นั้นผมอยากกล่าวถึง วิลมาลร์ หญิงชาวอเมริกัน ซึ่งพบว่าตัวเองเกิดมาพร้อมกับอาการโปลิโอ ขาลีบทั้งสองข้าง ถึงขนาดที่แพทย์คิดว่า เธอจะไม่สามารถทรงตัวเพื่อจะนั่งได้ด้วยซ้ำ และจะตายในไม่ช้า แต่เพราะความเชื่อที่เข้มแข็งของคุณแม่ของเธอ ที่อบรมสั่งสอนให้เธอมีความเชื่อว่า เธอจะสามารถยืนและเดินได้ วิลมาลร์สามารถยืนได้จริงๆอย่างน่าอัศจรรย์ พร้อมทั้งเธอได้รับมอบเป้าหมายในชีวิตต่อไปจากแม่ว่าเธอจะสามารถวิ่งเป็นที่ 1 ได้ เธอจึงเริ่มวิ่ง และแม้ในการแข่งขันวิ่งแต่ละครั้งวิลมาลร์จะเข้าเส้นชัยช้ากว่าคนอื่นๆเป็นเวลานาน แต่เธอก็ยังวิ่งต่อไปเรื่อยๆ จนในที่สุดเธอก็เป็นผู้เข้าเส้นชัยคนแรกจนได้ และนับเป็นสิ่งเหลือเชื่อสำหรับคนอื่นๆที่เธอคว้า 3 เหรียญทองในการแข่งขันโอลิมปิกได้ แต่ผมเชื่อว่าทั้งแม่และตัวเธอคงไม่ได้นึกแปลกใจเท่ากับคนอื่นๆ แต่คงนึกสงสัยว่าทำไมวันนี้มันถึงมาช้านักต่างหาก อย่าลืมว่า “จงฝึกเด็กในทางที่เขาควรจะเดินไปและเมื่อเขาเป็นผู้ใหญ่แล้วเขาจะไม่พรากจากทางนั้น..”(สภษ 22 ข้อ6)
มีเรื่องหนึ่งที่จะหลีกเลี่ยงไม่กล่าวถึงไม่ได้นั่นก็คือ เราจะสามารถป้องกันโรคสมาธิสั้นได้อย่างไรหรือไม่? ดังที่ได้เรียนให้ผู้อ่านทราบในตอนต้นแล้วว่าเราไม่ทราบสาเหตุที่แน่ชัดนัก ทำให้การป้องกันเป็นเรื่องยากขึ้น แต่หากพิจารณาถึงปัจจัยที่มีความเกี่ยวข้องแล้วจะเห็นได้ว่า การดูแลลูกตั้งแต่ขณะอยู่ในครรภ์ การฝากครรภ์ที่ถูกต้องนับเป็นเรื่องสำคัญ อีกทั้งเมื่อคลอดแล้วการอบรมเลี้ยงดูด้วยความใส่ใจและสม่ำเสมอ จะเป็นเกราะกำบังที่ดีประการหนึ่ง แน่นอนว่าพ่อแม่ในยุคปัจจุบันต้องพยายามที่จะเรียนรู้อยู่เสมอถึงพัฒนาการของโรคนี้ และการมอบสภาพแวดล้อมที่ดีที่สุดให้กับลูก ผมไม่เห็นว่าจะมีทางไหนดีไปกว่าการอบรมเขาด้วยพระวจนะ และการให้เขาเติบโตมาในคริสตจักร พระวจนะมีฤทธิ์เดชที่จะช่วยหล่อหลอมและสร้างคนได้ ถึงกระนั้นหากบุตรหรือลูกหลานของท่านได้เป็นโรคสมาธิสั้นนี้แล้ว ผมขอพระเจ้าได้เปิดเผยให้ท่านเห็นถึงพระพรที่ซ่อนอยู่ในเหตุการณ์นี้ด้วย เพราะ “พระเจ้าตรัสว่าเพราะเรารู้แผนงานที่เรามีไว้สำหรับเจ้าเป็นแผนงานเพื่อสวัสดิภาพไม่ใช่เพื่อทุกขภาพเพื่อจะให้อนาคตและความหวังใจแก่เจ้า..”(ยรม 29 ข้อ 11 ) ขอพระเจ้าอวยพรทุกท่านครับ